🧠 AI Destekli Akademik Çeviri
AI'ya Türkçe Word Verdik,
İngilizcesini Aldık —
Bu Kadar mı Basitti?
Dışarıdan bakıldığında akademik çeviri süreci böyle görünebilir: Türkçe Word dosyasını yapay zekâya ver, İngilizcesini al. Oysa on yedi makale üzerinde yaptığımız case work'ler bize bunun çok daha farklı bir süreç olduğunu gösterdi.
Çeviriye doğrudan başlamadık. Önce belgenin mimarisini analiz ettik, İçindekilerden özgün makaleyi bulduk, cilt ve basılı/PDF sayfa farkını doğruladık, makalenin Türkçe Özetini ve yayımlanmış İngilizce Abstract'ını karşılaştırıp yazarın kendi terminolojisini çıkardık — ancak bundan sonra genişletilmiş özeti çevirdik.
2. Yayınlanmış Abstract, yazarın terminolojisi için önemli bir referans noktasıdır.
3. İyi akademik çeviri yalnızca çeviri değildir; kaynak doğrulama + terminoloji + editörlük + biçim kontrolü gerektirir.
4. Zorunlu akademik editörlük (3A) bile tek başına yeterli değildir — bağımsız bir ikinci inceleme, süreç ne kadar dikkatli kurulmuş olursa olsun hâlâ gerçek hatalar/rötuşlar yakalayabilir.
5. Kaynakta resmen yayımlanmış bir İngilizce başlık/terim her zaman "daha doğal" bir alternatife tercih edilir — ANCAK onuncu makalemizde bunun bir istisnasıyla karşılaştık: resmi başlık, kaynaktaki bir kavramı ("Eğitim Sosyolojisi") tamamen atlıyordu. Bu, salt bir üslup farkı değil, olası bir içerik eksikliğiydi — ve kararı biz değil, yazar/editör verdi.
Buradaki temel ders şu: akademik AI çevirisi, Türkçeyi İngilizceye dönüştürmekten ibaret değildir. Asıl mesele, yazarın kaynak terminolojisini ve anlamını koruyarak İngilizce bir akademik metin üretmektir — AI'ya ne söylediğinizden önce, ona hangi kaynakları ve hangi sırayla kontrol ettirdiğiniz belirleyicidir.
Comments
Post a Comment