🌎🗾 Türkiye–Japonya Sismik Güvenlik Karşılaştırması

-
Türkiye ve Japonya'da Sismik Koruma Önlemleri | Karşılaştırmalı Bir Analiz (2026 Güncellemesi)
Türkiye ve Japonya deprem karşılaştırması - sismik koruma teknolojileri
📹 Yeni Video Özeti (2026 Güncellemesi)
https://youtu.be/wHLkp6KtkIw

Bu videoda Türkiye ve Japonya'daki sismik koruma önlemleri, ileri teknolojiler ve 2023 depremleri sonrası yaşananlar karşılaştırmalı olarak ele alınıyor. İzolasyon sistemleri ve işbirliği fırsatları detaylı işleniyor.

► Videoyu Hemen İzle (Önerilen!)

🌎🗾 Türkiye ve Japonya'da Sismik Koruma Önlemleri

Karşılaştırmalı Bir Analiz (2026 Güncellemesi)

Prof. Dr. Ali Osman Öncel
İstanbul Üniversitesi–Cerrahpaşa

Bu bölümde sismik korumanın önemi vurgulanmakta ve analiz kapsamı tanıtılmaktadır.

Bu analiz mühendislik, politika ve toplumsal davranış boyutlarını birlikte ele alır.

Sismik koruma, deprem kuşağındaki ülkelerde kentsel planlama ve afet hazırlığı açısından kritik bir unsurdur. Bu analiz, Japonya’nın ileri teknolojilerini Türkiye’nin sorunlarıyla karşılaştırarak işbirliği fırsatlarını ele alacaktır.

🧠 Düşünce Atölyesi: Deprem riski yüksek ülkelerde sismik koruma neden toplumsal sorumluluk olmalıdır?

Pratik öneri: Binanızın raporunu belediyeden talep edin.

2023 Kahramanmaraş depremleri sonrası yeniden inşa süreci ve çıkarılan dersler.

📊 2023–2025 Yeniden İnşa Özeti
• Teslim edilen bağımsız birim: 455.000+
• Hedeflenen toplam: 650.000+
• Güçlendirme oranı: Düşük
• En büyük sorun: Denetim – uygulama farkı

2023 depremleri sonrası Türkiye 455.000+ bağımsız birim teslim etti (Aralık 2025 itibarıyla)[1]. Bu büyük bir lojistik başarıdır, ancak denetim ve uygulama eksiklikleri öne çıktı[2].

  • Aynı bina farklı sonuç: İnşaat kalitesi farkı.
  • Yönetmelik var, uygulama yok paradoksu.
  • Japonya’da öğrenme döngüsü vs. Türkiye’de unutma riski.

Konutlar hak sahiplerine destekli ödeme planlarıyla devredilmektedir.

🧠 Düşünce Atölyesi: Bu depremler gelecek için hangi kalıcı dersleri vermeli?

Japonya’nın üç temel bileşeni: izolasyon, güçlendirme ve sorumluluk.

Yeni binaların önemli kısmında sismik izolasyon kullanılmaktadır; toplam izole bina sayısı hızla artmaktadır (2023 sonu itibarıyla yaklaşık 5.600–9.000+ bina aralığında rapor edilmiştir)[3].

  • Temel İzolasyon Sistemleri: Yer hareketinden ayırma[1].
  • Retrofitting: Ekonomik güçlendirme.
  • Sorumluluk: Tamamen yapı sahibi.
🧠 Düşünce Atölyesi: Bu teknolojiler neden gelişmekte olan ülkelerde erişilebilir olmalı?

İzolasyonun teknik sınırlılıkları.

❌ Yanlış bilinenler:
❌ İzolasyon binaları “hiç sallamaz”.
✔️ Doğru: Yatay ivmeyi büyük ölçüde azaltır ama dikey ivme ve iç eşya devrilmesi riski devam eder.
  • Yumuşak zemin etkileşimi
  • Dikey ivmeler
  • Bakım gerekliliği
  • İç eşya devrilmesi riski[4]
🧠 Düşünce Atölyesi: Teknolojiyi gerçekçi nasıl planlayalım?

Yapı stokunun zayıflıkları ve kök nedenler.

Binaların önemli kısmının sismik kodlara uymadığı rapor edilmiştir[2]. Ölümlerin büyük kısmı panik kaynaklıdır.

Deprem Okuryazarlığı: Deprem davranışlarını bilimsel yönetme becerisi (panik, yapı sorgulama, yanlış bilgi direnci).
Örnek: “Deprem anında merdivene koşmak” gibi yanlış davranışları fark edip düzeltme becerisi.
🧠 Düşünce Atölyesi: Okuryazarlık nasıl yaygınlaştırılır?

İşbirliği modelleri ve politik-ekonomik çerçeve.

Deprem güvenliği neden seçim vaadi değil?

Uygulanabilir 3 maddelik model önerisi:

  • Zorunlu yapı kimlik sistemi (Japonya’daki gibi her binanın deprem geçmişi ve güçlendirme durumu takip edilir).
  • Yerel yönetimlere performans bazlı denetim bütçesi (denetim kalitesine göre teşvik).
  • İzolasyonlu pilot mahalle uygulamaları (belli bölgelerde示范 proje ile yaygınlaştırma).

Eğitim transferi, pilot projeler ve ortak Ar-Ge çalışmaları ile ilerleme sağlanabilir.

Japonya'da izole bina sayısı 7.000+ olarak rapor edilmiştir[3].

Tablo 1. Japonya–Türkiye Sismik Koruma Karşılaştırma Özeti
KriterJaponyaTürkiye
Yeniden inşaPlanlı sübvansiyonBüyük ölçekli destekli
İzolasyon kullanımıYaygın[3]Sınırlı

“Deprem artık doğa olayı değil; yönetim, eğitim ve etik meselesidir.”

Türkiye’nin deprem geleceği, mühendislik kadar hafızaya ve sürekliliğe bağlıdır.

İşbirliğiyle daha güvenli yarınlar mümkün.

🧠 Düşünce Atölyesi: 2026’da öncelikli adımlar neler?
  1. 🔗 Japan Society of Seismic Isolation. (2024). JSSI pamphlet: Seismic isolation buildings. https://en.jssi.or.jp/en/wordpress/wp-content/uploads/2024/08/JSSI_pamph.pdf
  2. 🔗 Poljanšek, M., et al. (2025). Structural damages during the February 06, 2023 Kahramanmaraş Earthquakes in Turkey. Soil Dynamics and Earthquake Engineering, 184, Article 108678. https://doi.org/10.1016/j.soildyn.2025.108678
  3. 🔗 Takewaki, H., et al. (2024). Seismic-isolation structures worldwide: A review of research and development activities by the Architectural Institute of Japan. Architectural Institute of Japan Journal. https://orange-molybdenum5953.znlc.jp/30anv/wordpress/wp-content/uploads/2024/05/Seismic-Isolation-Structures-Worldwide.pdf
  4. 🔗 Wang, F., et al. (2023). Limitation of base isolation in protecting freestanding contents from overturning. Earthquake Engineering & Structural Dynamics, 52(12), 3844-3865. https://doi.org/10.1002/eqe.3844
  5. 🔗 Tonyalı, Z. (2024). Seismic performance evaluation of base-isolated buildings. DergiPark. http://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4461806

Comments

Post a Comment