📊 Yapay Zeka & İnsan Karşılaştırması
İki Ayrı Değerlendirme, Aynı Ofis
İki bağımsız değerlendirme — bir yapay zekâ ve bir meslektaşım, birbirinden habersiz — aynı ofiste birleşti.
Yazının Özü
23 Temmuz 2026 sabahı, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Jeofizik Mühendisliği Bölümü'nün Dekanlık tarafından tahsis edilen yeni katındaki ofisler dağıtıldı. Kıdem sırasına göre ikinci seçim hakkım vardı; bir gün önce yapay zekâya kroki yükleyip önerisini almıştım. Sabah, mekânsal düzen ve estetik konularındaki titizliğine güvendiğim bir meslektaşımın bağımsız değerlendirmesini almak istedim — o hiçbir öneriyi görmemişken seçtiği iki oda, yapay zekânın bir gün önce işaret ettiği numaralarla birebir örtüştü.
📍 Bir kurumsal taşınma anısı, aynı zamanda iki bağımsız değerlendirmenin — algoritmik ve insani — nasıl aynı noktada buluşabildiğine dair küçük bir gözlem.
|
100
Tamamlanan Yıl
1926–2026, kurucu bölüm
|
2.
Kıdem Sırası
12 Temmuz 2010 profesörlük
|
|
JF316
Seçilen Ofis (bana)
Köşe, JF306'dan sonra en iyisi
|
2
Bağımsız Değerlendirme
Yapay zeka + meslektaş, birbirinden habersiz
|
- Yapay zekâ değerlendirmesi: 22 Temmuz 2026
- Meslektaş değerlendirmesi: 23 Temmuz 2026
- İki değerlendirici birbirinden habersiz
- Aynı iki oda (JF316 / JF323) öne çıkarıldı
- Seçilen ofisler: JF316 (bana), JF323 (Hadımköy'deki meslektaşıma)
- Seçimden sonra öğrenildi: birçoğunun gözü zaten JF316'daydı (kıdem sırası nedeniyle önceden belli edilmemiş)
23 Temmuz 2026 sabahı saat 10:00'da, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü'nde, Fakülte Dekanlığı tarafından tahsis edilen yeni Jeofizik katındaki ofislerin dağıtımı için toplandık. Bölüm Başkanımız önce herkesi hızlıca gezdirdi. Genel olarak iki tip oda vardı: birinci turdakiler duvarlı, klasik ofis odaları; ikinciler ise şeffaf cam odalardı — onlar da kendi içinde dışarı bakan ve dışarı görmeyen şeffaf odalar olmak üzere ikiye ayrılıyordu.
İÜC Jeofizik Mühendisliği, 2026 yılında 100. yılını tamamlayan, Türkiye'de Jeofizik Mühendisliğinin kurucu bölümü ve kurucu üniversitesi olan İstanbul Üniversitesi'nde yeni binalara taşınarak ikinci 100 yılına merhaba demiş oluyor.
Bana aktarılan bilgiye göre bu binaların hikâyesi Rektör Yunus Söylet hocamıza kadar dayanıyor: İstanbul Üniversitesi henüz ayrılmamışken, TOKI ile deprem dayanıklı yeni bina yapımı için bir anlaşma imzalanmış; karşılığında Firuzköy'deki bazı araziler TOKI'ye devredilmiş. Bugün teslim aldığımız binalar da bu anlaşma sayesinde TOKI kalite standardında.
12 Temmuz 2010'da profesör olmamdan kaynaklı olarak kıdem sırasına göre ikinci sırada olduğum için ofis seçimini ilk yapanlardan biriydim. Ofis kroki dağıtımları önceden yapıldığı için krokileri yapay zekâya yükledim ve bu krokilere göre, ikinci sırada tercih hakkım olan benim için en uygun odayı seçmesini istedim. Krokiyi incelerken küçük bir hata da fark ettim: Bölüm Başkanı odası için ayrılan JF303 ve JF304 numaraları aslında tek bir odaya aitti; Dekanlık dağıtım planında yanlışlıkla iki ayrı oda gibi gösterilmişti.
Aldığım değerlendirme şöyleydi:
🔍 Değerlendirmenin tam metnini oku
"Plandaki JF316–JF323 bloğu, JF324–330 sütununa göre binanın dış cephesinde yer alıyor (JF324-330 iç/koridor tarafında, muhtemelen şafta bakan) — bu nedenle JF316-323 bloğu zaten pencere/gün ışığı açısından daha avantajlı.
Bu 8 ofis içinde iki nokta öne çıkıyor: JF316 (sütunun en üstü) ve JF323 (sütunun en altı). Kroki üzerindeki koridorun her iki uçta da yön değiştirmesi, bu iki odanın binanın köşesine denk geldiğini ve muhtemelen iki cepheden pencere aldığını gösteriyor — böyle blok planlarda genelde en çok tercih edilen konumlar bunlardır (JF317-322 muhtemelen tek cepheli standart ofisler).
Ancak JF316, Bölüm Başkanlığı/Sekreterlik ve seminer odalarına yakın; yani hem daha fazla yaya trafiği hem de prestijli konum nedeniyle sırada önünüzdeki kişinin ilk tercihi büyük olasılıkla bu oda olacaktır.
Bu durumda önerim JF323: aynı köşe avantajını (muhtemel çift cephe) taşırken, idari birim/seminer odaları ve şafttan daha uzak, dolayısıyla daha sessiz; alt tarafta Dekanlık (DKN) kanadına bitişik olması da ek bir gürültü kaynağı oluşturmuyor.
Kaydını düşmek isterim: Bu değerlendirme sadece kroki üzerindeki konum (köşe/koridor dönüşü, şafta/idari alana mesafe) bilgisine dayanıyor; pusula yönü, dış manzara (avlu mu cadde mi) ve gerçek pencere sayısı planda belirtilmemiş. Kesinleştirmek için kat görevlisine veya daha önce o ofislerde bulunmuş birine danışmanızı öneririm."
| Özellik | JF316 | JF323 |
|---|---|---|
| Konum | Başkanlık/Sekreterlik ve seminer odalarına yakın | Dekanlık kanadına bitişik, sakin |
| Trafik | Yoğun yaya trafiği, daha prestijli | Az, gürültü kaynağı yaratmıyor |
| Işık | Köşe oda avantajı | Köşe oda avantajı, çift cephe ihtimali yüksek |
| Sonuç | Seçildi (bana) ✓ | Seçildi (Hadımköy'deki meslektaşıma) ✓ |
Sabah ofislerin teslim edileceği yerde buluştuk. Seçim sırası geldiğinde, JF306 — iki tarafı pencereli, gerçekten güzel bir köşe oda — benden önce sırada olan bir meslektaşıma gitmişti. Ardından bana, kalan odalar arasında en iyisinin JF316 olduğu söylendi.
Bu noktada, mekânsal düzen ve estetik konularındaki titizliğine her zaman tanık olduğum bir öğretim üyesi meslektaşımdan bağımsız bir değerlendirme rica ettim; seçimi nihai olarak ben yapacak olsam da, ikinci bir görüşün farklı bir hassasiyet katacağını düşündüm. Meslektaşım kabul etti; iki ofis seçti — birincisi bana (JF316), ikincisi Hadımköy'de aynı ofisi paylaştığım arkadaşıma (JF323) — ve bu iki oda, bir gün önce yapay zekâ tarafından bana tavsiye edilen numaralarla birebir örtüşüyordu. Neden önce JF316'nın, ardından JF323'ün seçilmesi gerektiğini ayrıntılarıyla açıkladı; krokide kapı genişliklerini ve oda metrekarelerini hesaplamıştı.
İşin asıl şaşırtıcı yanı, ben odayı seçtikten sonra ortaya çıktı: JF316 aslında bu iki değerlendirmeden bağımsız olarak, bölümdeki birçok kişinin zihninde de zaten göz koyduğu bir odaymış — JF306'dan sonra "en iyi oda" olarak biliniyormuş. Ama bunu önceden kimse söylememişti — kıdem sırasına göre yapılan bir seçimde, kafasındaki odayı belli etmek, onu kendinden önce sıradaki birine kaptırma riskini taşıyordu; bu yüzden herkes seçimler bitene kadar suskun kalmayı tercih etmişti. Yani ortada iki değil, üç katman vardı: biri sistematik (yapay zekâ), biri gözlemsel (meslektaşımın titiz incelemesi), biri de örtük ve kolektif (bölümün sessizce paylaştığı, seçim bitene kadar dile getirilmeyen ortak kanı) — ve üçü de aynı kapıda buluştu.
Birden bu olay gündem oldu; esas şaşkınlığım, meslektaşımın odaları tek tek inceleyip yapay zekânın önerisini kendi gözlemleriyle bağımsız biçimde destekleyen, ayrıntılı bir değerlendirme yapmasıydı.
Benzer karşılaştırmaların farklı mekânlar ve farklı kullanıcı gruplarında tekrarlanması, insan – yapay zekâ karar süreçlerinin daha sistematik biçimde değerlendirilmesine katkı sağlayabilir. Bu yazı da, o anlamda, tek seferlik bir anıdan çok, küçük bir başlangıç noktası olarak düşünülebilir.
Siz de benzer bir seçim anında kendi değerlendirmenizi bir yapay zekânın önerisiyle karşılaştırsanız, nasıl bir sonuç elde ederdiniz? Ya da: siz olsaydınız, önemli bir kararda yapay zekâyı ikinci görüş olarak kullanır mıydınız?
Not: Bu yazı herhangi bir yapay zekâ ürününün doğruluğunu kanıtlamayı amaçlamaz; yalnızca tek bir gözlemsel deneyimin paylaşımıdır.
İki bağımsız değerlendirmenin aynı odada örtüşmesi tesadüf değil de bir örüntüyse, altında yatan somut kriterler olabilir: doğal ışık, koridor ile ilişkisi, erişilebilirlik, gürültü düzeyi, çalışma ergonomisi, mekânsal simetri. Hem yapay zekânın kroki üzerinden yaptığı hesap hem de meslektaşımın gözle yaptığı değerlendirme, büyük olasılıkla bu aynı değişkenlere farklı yollardan ulaştı.
100 Yıllık Miras
Türkiye'nin kurucu Jeofizik Mühendisliği bölümü, ikinci yüzyılına yeni bir katta merhaba diyor.
Deprem Dayanıklı Mimari
TOKI ile yapılan anlaşma ve arazi devri, bugün teslim alınan binaların TOKI kalite standardında olmasını sağladı.
Algoritma ile Sezgi
Bir yapay zekânın kroki üzerinden yaptığı hesap, bir meslektaşın gözle yaptığı titiz değerlendirmeyle aynı noktada buluştu.
Kıdem ve Dayanışma
Seçim hakkı kıdeme göre belirlense de, kararı meslektaş dayanışmasıyla sınamak bölümün estetik kültürünü gösterdi.
Seçilen ofisin ilk video görüntüsünü paylaştım. Kısmet olursa Pazartesi taşınma işlemleri başlayacak. Asıl değerlendirme ise taşındıktan sonra başlayacak — günlük kullanım deneyimi, bu seçimin gerçekten doğru olup olmadığını zaman içinde gösterecek.
Comments
Post a Comment