Hong Kong ve Guangdong Bölgesi Sismik Tehlike Analizi - Bitirme Projesi

🌏 Hong Kong ve Guangdong Sismik Tehlike Analizi

Bitirme Projesi Detaylı Açıklama ve Yol Haritası

📊 Proje Özeti: Bu proje, Olasılıksal Sismik Tehlike Analizi (PSHA) metodolojisi kullanılarak Hong Kong ve Guangdong bölgesinin deprem tehlikesini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Cornell (1968) yaklaşımı temel alınarak, bölgesel deprem kataloğu, tektonik yapı, fay geometrisi ve yer hareketi tahmin denklemleri (GMPE) entegre edilecektir.

🎥 Hong Kong Deprem Riski - Video Özeti

Bu video, Hong Kong'un deprem riski profilini, bölgesel tektonik yapıyı ve düşük sismisiteli ancak yüksek riskli bir bölge olarak Hong Kong'un özelliklerini görsel olarak açıklamaktadır. Proje başlamadan önce izlenmesi, bölgesel bağlamı anlamak için önerilir.

📄 Hong Kong PSHA Bitirme Projesi - Genel Tanıtım Videosu

📌 Video İçeriği: Bu video, Hong Kong ve Guangdong bölgesi için hazırlanan bu bitirme projesinin kapsamlı tanıtımını sunmaktadır. Projenin genel çerçevesi, PSHA metodolojisi, kullanılacak araçlar, zaman planlaması ve beklenen çıktılar detaylı olarak açıklanmaktadır.

🎯 Kapsam: Cornell (1968) yaklaşımı, deprem kataloğu işleme, fay karakterizasyonu, GMPE seçimi, OpenQuake kullanımı, tehlike haritaları üretimi ve rapor yazımı süreçleri hakkında genel bakış.

⏰ Önemi: Proje başlamadan önce veya ilk hafta içinde izlenmesi önerilir. Video, bu EduPanel dokümanında detaylı olarak anlatılan tüm sürecin özet bir panoramasını sunarak, öğrencinin "büyük resmi" görmesini sağlar.

📖 Bu Panel Nasıl Kullanılır?

• Modüler Yapı: Her bölüm bağımsız olarak incelenebilir, tıklayarak açılır
• Teori + Uygulama: Her bölümde hem kavramsal açıklama hem pratik adımlar verilir
• Öğrenci Görevleri: Her bölüm sonunda yapılacaklar listesi bulunur
• Bölüm Çıktıları: Her bölümün öğrenme hedefleri açıkça belirtilmiştir
• PDF Çıktısı: "PDF Olarak Kaydet" butonu ile yazdırabilir veya kaydedebilirsiniz
• Akademik Kaynak: Tüm referanslar BibTeX formatında son bölümde listelenmiştir

🗺️ PROJE YOL HARİTASI

📌 1. Katalog İşleme → 2. Fay Karakterizasyonu → 3. GMPE Seçimi → 4. PSHA Hesaplamaları → 5. Tehlike Haritaları → 6. Raporlama

Her adım bir öncekine dayanır - sıralı ilerleme önerilir

📋 Proje Genel Bilgileri ve Amaç Proje kapsamı, öğrenci bilgileri ve akademik/uygulamalı önemi

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Projenin kapsamını ve sınırlarını anlamak
• PSHA'nın Hong Kong bölgesi için neden kritik olduğunu kavramak
• Projenin akademik ve pratik değerini değerlendirmek
• Bölgesel sismik tehlike analizi ile risk yönetimi arasındaki bağlantıyı görmek

Proje Başlığı

Hong Kong ve Guangdong Bölgesi için Sismik Tehlike Analizi - Olasılıksal Sismik Tehlike Analizi (PSHA) Metodolojisi ile Bölgesel Deprem Tehlikesinin Değerlendirilmesi

👤 Öğrenci Bilgileri:
Ad Soyad: Olcay Demir
Öğrenci No: 13002220035
Bölüm: Jeofizik Mühendisliği
Danışman: Prof. Dr. Ali Osman Öncel

Projenin Temel Amacı

Bu bitirme projesi, Hong Kong ve çevresindeki Guangdong bölgesi için kapsamlı bir sismik tehlike analizi gerçekleştirmeyi hedeflemektedir. Proje kapsamında:

Bölgesel Deprem Kataloğu: Tarihsel ve enstrümantal dönem deprem kayıtlarının derlenmesi ve homojenleştirilmesi
Sismotektonik Modelleme: Bölgedeki aktif fayların geometrik ve kinematik özelliklerinin belirlenmesi
PSHA Hesaplamaları: Cornell (1968) yaklaşımı ile olasılıksal yer hareketi seviyelerinin hesaplanması
Tehlike Haritaları: Farklı aşılma olasılıkları için PGA ve spektral ivme haritalarının üretilmesi

💭 Düşünelim: Hong Kong, düşük-orta sismik aktiviteye sahip bir bölge olarak kabul edilse de, yüksek yapı yoğunluğu ve ekonomik değer nedeniyle deprem riski yönetimi kritik öneme sahiptir. Bölgede nadir ancak yıkıcı olabilecek depremlerin olasılığını ve etkisini nasıl değerlendiririz?

Projenin Akademik ve Uygulamalı Önemi

Akademik Katkılar:

PSHA metodolojisinin düşük sismisiteli bölgelere uygulanması konusunda deneyim kazanımı
Bölgesel GMPE seçimi ve uygunluk testleri konusunda analitik beceri gelişimi
Deprem katalog homojenleştirme ve istatistiksel analiz tekniklerinin öğrenilmesi

Uygulamalı Değer:

Hong Kong yapı yönetmeliklerinin güncellenmesine veri sağlama potansiyeli
Kritik altyapı planlaması için risk değerlendirme temelinin oluşturulması
Afet yönetimi ve acil müdahale planlarına bilimsel altlık sunma

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. Hong Kong'un deprem tehlikesi açısından "düşük sismisiteli ama yüksek riskli" olduğu argümanını destekleyen 3 faktör belirleyin
2. PSHA ve deterministik tehlike analizi arasındaki farkları 2-3 cümleyle açıklayın
3. Bu projenin sonuçlarının hangi paydaşlar (devlet, özel sektör, halk) için değerli olabileceğini tartışın

📚 Literatür Taraması ve Kuramsal Çerçeve Temel referans makale, Cornell metodolojisi ve ek literatür kaynakları

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Ding et al. (2024) çalışmasının metodoloji ve bulgularını anlamak
• Cornell (1968) yaklaşımının temel mantığını kavramak
• PSHA literatüründeki anahtar kaynakları tanımak
• Literatür analizi için Cornell not-taking yöntemini uygulamak

Temel Referans Makale: Ding et al. (2024)

Projenin temel referansı, Frontiers in Earth Science dergisinde yayımlanan "Probabilistic seismic hazard analysis for Hong Kong and surrounding Guangdong region using the Cornell method with updated earthquake catalog and ground motion prediction equations" başlıklı makaledir.

📄 Makale Detayları:
Yazarlar: Ding, Y., Zhao, J.X., Wen, J., Han, C.
Yıl: 2024
Dergi: Frontiers in Earth Science, Vol. 12
DOI: 10.3389/feart.2024.1457024
Konu: Hong Kong ve Guangdong bölgesi için güncellenmiş deprem kataloğu ve GMPE kullanılarak Cornell metoduyla PSHA

Makalenin Ana Bulguları

Ding ve arkadaşları (2024) çalışmalarında şu kritik sonuçlara ulaşmışlardır:

Katalog Güncellemesi: 1904-2023 yılları arasını kapsayan homojenleştirilmiş deprem kataloğu (Mw ≥ 2.0)
GMPE Entegrasyonu: Bölgeye özgü 5 farklı GMPE'nin mantık ağacı yaklaşımıyla entegrasyonu
Tehlike Seviyeleri: 475 yıl dönüş periyodu için Hong Kong'da PGA değerleri 0.05-0.15g aralığında
Fay Geometrisi: Wuchuan-Sihui fay zonunun belirgin tehlike kaynağı olarak tanımlanması

💭 Kritik Soru: Ding et al. (2024) çalışması, Hong Kong için önceki tehlike değerlendirmelerine kıyasla daha yüksek PGA değerleri öngörmektedir. Bu farklılığın nedenleri nelerdir? Güncellenmiş katalog mu, farklı GMPE seçimi mi, yoksa metodolojik yaklaşım farklılıkları mı?

Cornell (1968) Metodolojisi

PSHA'nın temel matematiksel çerçevesi, C. Allin Cornell'in 1968'de geliştirdiği yaklaşıma dayanır. Bu yaklaşım, belirli bir yerde belirli bir yer hareketi parametresinin (örn. PGA) belirli bir değeri aşma olasılığını hesaplar.

🔬 Cornell Formülasyonu Temel Bileşenleri:
1. Sismik Kaynak Tanımı: Deprem üretebilecek fayların geometrik ve sismolojik karakterizasyonu
2. Deprem Oluşum Modeli: Gutenberg-Richter ilişkisi ile magnitüd-frekans dağılımı
3. GMPE Seçimi: Kaynak-saha mesafesi, magnitüd ve yerel zemin koşullarına göre yer hareketi tahmini
4. Olasılık Entegrasyonu: Tüm potansiyel depremler için tehlike katkılarının toplanması

Ek Literatür Kaynakları

Proje kapsamında incelenecek temel literatür şunları içermektedir:

Konu Alanı	Temel Referanslar	Odak Noktası
PSHA Temel Metodoloji	Cornell (1968), McGuire (2004), Baker (2008)	Matematiksel formülasyon ve uygulamalar
Bölgesel Tektonik	Zhou et al. (2012), Huang et al. (2019)	Güney Çin fay sistemleri ve sismotektonik
GMPE Geliştirme	Boore & Atkinson (2008), Campbell & Bozorgnia (2014)	NGA-West2 modelleri ve bölgesel uyarlamalar
Katalog İşleme	Gardner & Knopoff (1974), Wiemer (2001)	Declustering ve completeness analizi

Literatür Analiz Stratejisi

Cornell Not-Taking yaklaşımı kullanılarak yapılan literatür analizinde her makale için:

Ana Soru: Makalenin yanıtlamaya çalıştığı temel araştırma sorusu
Metodoloji: Kullanılan yöntemler ve veri setleri
Ana Bulgular: Elde edilen sonuçlar ve katkılar
Proje Entegrasyonu: Bu çalışmanın bitirme projesine nasıl katkı sağlayacağı

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. Ding et al. (2024) makalesini Cornell not-taking yaklaşımıyla analiz edin (ana soru, metodoloji, bulgular, proje entegrasyonu)
2. Cornell (1968) orijinal makalesini okuyun ve PSHA'nın 4 temel adımını kendi kelimelerinizle açıklayın
3. Hong Kong bölgesi için hangi ek literatür kaynaklarının kritik olduğunu belirleyin ve kısa bir liste (5-7 kaynak) oluşturun

🔬 PSHA Metodolojisi ve Teorik Altyapı Cornell yaklaşımının 4 temel adımı ve matematiksel formülasyon

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• PSHA'nın deterministik yaklaşımdan farkını anlamak
• Cornell (1968) yaklaşımının 4 temel adımını kavramak
• Temel PSHA denklemlerini yorumlayabilmek
• Logic tree yaklaşımının epistemik belirsizlikleri nasıl yönettiğini görmek

Olasılıksal Sismik Tehlike Analizi (PSHA) Nedir?

PSHA, belirli bir yerde belirli bir zaman diliminde (örn. 50 yıl) belirli bir yer hareketi seviyesinin aşılma olasılığını hesaplayan sistematik bir yaklaşımdır. Deterministik yaklaşımların aksine, PSHA tüm olası deprem senaryolarını ve bunların oluşum olasılıklarını dikkate alır.

🎯 PSHA'nın Temel Avantajları:
✓ Belirsizliklerin nicel olarak ele alınması
✓ Farklı deprem senaryolarının ağırlıklı birleşimi
✓ Risk yönetimi için olasılık temelli çerçeve sunması
✓ Yapı yönetmeliklerine doğrudan entegre edilebilir sonuçlar
✓ Sigorta ve finansal risk değerlendirmelerinde kullanılabilirlik

Cornell (1968) Yaklaşımının Matematiksel Formülasyonu

Temel PSHA denklemi, bir saha parametresinin (z) belirli bir değeri (z*) aşma olasılığını hesaplar:

P[Z > z*] = ∑ᵢ ∫∫ P[Z > z* | m, r] · f_M(m) · f_R(r) dm dr

Burada:
- Z: Yer hareketi parametresi (örn. PGA)
- m: Deprem magnitüdü
- r: Kaynak-saha mesafesi
- f_M(m): Magnitüd olasılık yoğunluk fonksiyonu
- f_R(r): Mesafe olasılık yoğunluk fonksiyonu
- i: Sismik kaynak indeksi
  

PSHA'nın Dört Temel Adımı

1. Sismik Kaynak Karakterizasyonu

Bölgedeki tüm potansiyel deprem kaynaklarının tanımlanması ve karakterize edilmesi:

Fay Kaynakları: Bilinen aktif fayların geometrik modellenmesi (uzunluk, derinlik, dip açısı)
Alansal Kaynaklar: Fayları olmayan ancak sismik aktivite gösteren bölgeler
Maksimum Magnitüd: Her kaynak için üretebileceği maksimum deprem magnitüdünün belirlenmesi

💭 Düşünün: Hong Kong bölgesinde en önemli sismik kaynak Wuchuan-Sihui fay zonudur. Bu fayın geometrik parametrelerini (uzunluk, dip açısı, kayma hızı) nasıl belirleriz? Paleosismolojik kazılar mı, GPS ölçümleri mi, yoksa jeomorfolojik analizler mi?

2. Sismisiteyi Karakterize Eden İlişkiler

Deprem oluşum sıklığının magnitüd ile ilişkisi Gutenberg-Richter denklemi ile modellenir:

log₁₀(N) = a - b·M

Burada:
- N: M magnitüdünden büyük depremlerin yıllık sayısı
- a: Sismik aktivite seviyesi (intercept)
- b: Magnitüd-frekans eğimi (genellikle ~1.0)
- M: Deprem magnitüdü
  

Hong Kong bölgesi için tipik b-değerleri 0.8-1.0 aralığındadır, bu da orta-küçük depremlerin daha fazla olduğunu gösterir.

3. Yer Hareketi Tahmin Denklemleri (GMPE)

GMPE'ler, deprem magnitüdü, mesafe ve yerel zemin koşullarına bağlı olarak beklenen yer hareketini tahmin eder. Proje kapsamında kullanılacak GMPE'ler:

GMPE Modeli	Geliştirme Bölgesi	Hong Kong İçin Uygunluk
Boore & Atkinson (2008)	Batı ABD (NGA-West)	Aktif tektonik bölgeler için yaygın kullanım
Campbell & Bozorgnia (2014)	Batı ABD (NGA-West2)	Güncel veri seti ve iyileştirilmiş parametreler
Zhao et al. (2006)	Japonya	Asya-Pasifik bölgesi için uygun, subdüksiyon etkisi
Yu et al. (2013)	Çin	Bölgeye özgü, Hong Kong kayıtlarını içerir

4. Olasılık Hesaplamaları

Tüm kaynaklardan ve senaryolardan gelen tehlike katkılarının entegrasyonu yapılır. Monte Carlo simülasyonu veya analitik integral çözümleri kullanılabilir.

📊 Yaygın Kullanılan Tehlike Seviyeleri:
• 10% aşılma olasılığı / 50 yıl: 475 yıl dönüş periyodu (DBE - Design Basis Earthquake)
• 2% aşılma olasılığı / 50 yıl: 2475 yıl dönüş periyodu (MCE - Maximum Considered Earthquake)
• 50% aşılma olasılığı / 50 yıl: 72 yıl dönüş periyodu (sık oluşan depremler)

Logic Tree Yaklaşımı

Epistemik belirsizlikleri ele almak için mantık ağacı (logic tree) yaklaşımı kullanılır. Bu yaklaşımda alternatif modeller farklı ağırlıklarla birleştirilir:

Katalog İşleme: Farklı declustering parametreleri (%30-%40-%30 ağırlıklar)
GMPE Seçimi: 5 farklı GMPE modeli (%15-%25-%25-%20-%15 ağırlıklar)
Maksimum Magnitüd: Mmax = 6.5, 7.0, 7.5 senaryoları (%20-%60-%20 ağırlıklar)
b-değeri: b = 0.8, 1.0, 1.2 alternatifleri (%25-%50-%25 ağırlıklar)

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. PSHA ile deterministik sismik tehlike analizi arasındaki 3 temel farkı listeleyin
2. Gutenberg-Richter denkleminde b-değerinin fiziksel anlamını açıklayın (b=0.8 vs b=1.2 ne demektir?)
3. Logic tree yaklaşımının epistemik belirsizliği nasıl yönettiğini bir örnekle (örn. GMPE seçimi) gösterin

📊 Deprem Kataloğu İşleme ve Homojenleştirme Katalog toplama, magnitüd dönüşümü, declustering ve completeness analizi

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Deprem kataloğu kaynaklarını tanımak ve verileri toplamak
• Farklı magnitüd ölçeklerini Mw'ye dönüştürme yöntemlerini bilmek
• Gardner-Knopoff declustering algoritmasını uygulamak
• Stepp yöntemi ile completeness analizi yapmak
• Gutenberg-Richter a ve b değerlerini hesaplamak

Deprem Kataloğu Nedir ve Neden Kritiktir?

Deprem kataloğu, bir bölgede meydana gelmiş depremlerin zaman, konum, magnitüd ve diğer parametrelerini içeren veri setidir. PSHA için deprem kataloğu, geçmiş sismik aktiviteyi karakterize etmek ve gelecekteki deprem olasılıklarını tahmin etmek için temel girdidir.

🗂️ Hong Kong Bölgesi Katalog Kaynakları:
• Tarihsel Dönem: 1904-1969 (Çin Deprem Kataloğu - CEA)
• Enstrümantal Dönem: 1970-2023 (Hong Kong Gözlemevi + ISC)
• Bölge Sınırları: 21°N-25°N, 111°E-117°E
• Magnitüd Eşiği: Mw ≥ 2.0 (PSHA hesaplamaları için Mw ≥ 4.0)

Katalog İşleme Adımları

1. Magnitüd Homojenleştirmesi

Farklı dönemlerde ve kaynaklarda farklı magnitüd ölçekleri kullanılmıştır (Ms, Mb, ML). Tüm magnitüdlerin moment magnitüdüne (Mw) dönüştürülmesi gerekir.

Tipik Dönüşüm İlişkileri (Hong Kong Bölgesi):

Mw = 0.85·Ms + 1.03        (yüzey dalgası magnitüdünden)
Mw = 1.18·Mb - 1.02        (cisim dalgası magnitüdünden)
Mw = 0.93·ML + 0.46        (lokal magnitüdden)

Dönüşüm standart sapması: σ ≈ 0.15-0.25
  

💭 Düşünün: Magnitüd dönüşümlerindeki 0.2-0.3 birimlik belirsizlik, PSHA sonuçlarını nasıl etkiler? Özellikle düşük sismisiteli bölgelerde bu belirsizliğin önemi nedir?

2. Declustering (Kümelenme Temizliği)

Deprem kataloğundan artçı sarsıntılar ve ön sarsıntıların çıkarılması gerekir, çünkü PSHA bağımsız olayları varsayar. Gardner-Knopoff (1974) algoritması yaygın kullanılır:

Gardner-Knopoff Zaman-Mesafe Pencereleri:

Zaman penceresi (gün): T = 10^(0.032·M + 2.7389)
Mesafe penceresi (km): D = 10^(0.1238·M + 0.983)

Örnek: M=5.0 deprem için
T ≈ 155 gün, D ≈ 30 km
Bu pencere içindeki tüm daha küçük depremler artçı sayılır
  

3. Completeness Analizi

Her magnitüd aralığı için kataloğun tam (complete) olduğu yılın belirlenmesi. Stepp (1972) yöntemi kullanılır:

Magnitüd Aralığı	Tamamlık Yılı	Analiz Periyodu
Mw ≥ 6.0	1904	120 yıl
Mw ≥ 5.0	1950	74 yıl
Mw ≥ 4.0	1980	44 yıl
Mw ≥ 3.0	2000	24 yıl
Mw ≥ 2.0	2010	14 yıl

4. Gutenberg-Richter Parametrelerinin Hesaplanması

Maksimum olabilirlik yöntemi (Maximum Likelihood Estimation - MLE) ile a ve b değerlerinin belirlenmesi:

b-değeri hesabı (Aki, 1965):

b = log₁₀(e) / (M_mean - M_min)
  ≈ 0.434 / (M_mean - M_min)

a-değeri hesabı:

a = log₁₀(N_total / T) + b·M_min

Burada:
- M_mean: Ortalama magnitüd
- M_min: Minimum magnitüd eşiği
- N_total: Toplam deprem sayısı
- T: Gözlem süresi (yıl)
  

Hong Kong Bölgesi İstatistikleri

Ding et al. (2024) çalışmasından elde edilen katalog istatistikleri:

📈 Katalog Özellikleri (1904-2023):
• Toplam deprem sayısı: ~8,200 (Mw ≥ 2.0)
• PSHA için kullanılan: ~420 (Mw ≥ 4.0, declustered)
• b-değeri: 0.92 ± 0.08
• a-değeri: 4.85 ± 0.15
• Maksimum gözlenen: Mw 6.1 (1918, Shantou)
• Ortalama oluşum hızı (Mw≥5.0): ~0.8 deprem/yıl

Veri Kalitesi ve Belirsizlikler

Katalog işlemede karşılaşılan temel zorluklar:

Tarihsel Dönem Belirsizliği: 1904-1950 arası kayıtlar eksik ve konum belirsizliği yüksek (±20-50 km)
Magnitüd Dönüşüm Hatası: ±0.2-0.3 Mw standart sapma
Declustering Parametreleri: Farklı pencere seçimleri %10-15 farklı deprem sayısı verir
Completeness Eşiği: Düşük magnitüdlerde kesin bir eşik belirlemek zor

💭 Kritik Soru: Hong Kong bölgesinde en büyük gözlenen deprem Mw 6.1'dir. PSHA için maksimum magnitüd (Mmax) olarak 7.0 veya 7.5 kullanmak mantıklı mıdır? "Görüntü yoksa tehlike yok" tuzağına düşmemek için hangi ek kanıtları değerlendirmeliyiz?

⚠️ Katalog İşlemede Sık Yapılan Hatalar:
❌ Farklı magnitüd ölçeklerini dönüştürmeden direkt kullanmak
❌ Declustering yapmadan tüm depremleri PSHA'da kullanmak
❌ Completeness analizini atlamak ve tüm tarihi depremleri kabul etmek
❌ Duplicate (tekrarlanan) deprem kayıtlarını kontrol etmemek
❌ b-değerini hesaplarken çok küçük magnitüd aralığı kullanmak

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. Hong Kong bölgesi için deprem kataloğu kaynaklarını (CEA, ISC, HKO) araştırın ve erişim yöntemlerini belirleyin
2. Gardner-Knopoff algoritması ile M=6.0 deprem için zaman ve mesafe pencerelerini hesaplayın
3. Basit bir Gutenberg-Richter grafiği çizerek (log N vs M) a ve b değerlerini görsel olarak tahmin edin
4. Katalog işleme için Python kütüphanelerini (ObsPy, Pandas) araştırın ve temel fonksiyonları öğrenin

🗺️ Sismik Kaynak Karakterizasyonu ve Fay Sistemleri Hong Kong tektonik yapısı, WSFZ fay sistemi ve maksimum magnitüd belirleme

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Hong Kong ve Guangdong bölgesinin tektonik bağlamını anlamak
• Başlıca fay sistemlerini (WSFZ, Binhai, Littoral) tanımak
• Fay-spesifik ve alansal kaynak modelleme yaklaşımlarını karşılaştırmak
• Maksimum magnitüd (Mmax) belirleme yöntemlerini öğrenmek

Hong Kong ve Guangdong Bölgesi Tektonik Yapısı

Hong Kong, Güney Çin Bloğu'nun güneydoğu kenarında, Pasifik Plakası ve Avrasya Plakası'nın etkileşim bölgesinde yer alır. Bölgenin tektonik rejimi karmaşıktır ve birden fazla fay sisteminin etkisi altındadır.

🌏 Tektonik Bağlam:
• Ana Tektonik Unsur: Güney Çin Bloğu (South China Block)
• Bölgesel Gerilme: KD-GB yönlü sıkışma, KB-GD genişleme
• Fay Tipi: Ağırlıklı olarak doğrultu atımlı (strike-slip)
• Kayma Hızları: 1-3 mm/yıl (düşük-orta seviye)
• Maksimum Deprem Potansiyeli: Mw 7.0-7.5 (belirsizlik yüksek)

Başlıca Fay Sistemleri

1. Wuchuan-Sihui Fay Zonu (WSFZ)

Hong Kong'a en yakın ve en aktif sismik kaynak. Bölgesel tehlikeye en fazla katkı yapan fay sistemidir.

Parametre	Değer/Özellik
Uzunluk	~300 km (KB-GD yönelimi)
Fay Tipi	Sağ yanal doğrultu atımlı
Hong Kong'a Mesafe	~50 km (en yakın segment)
Kayma Hızı	1.5-2.5 mm/yıl
Maksimum Magnitüd	Mw 7.0-7.5 (Wells & Coppersmith, 1994)
En Büyük Tarihsel Deprem	1918 Shantou (Mw 6.1)

2. Binhai Fay Zonu

Kıyı boyunca uzanan, WSFZ'den daha az aktif ancak Hong Kong'a daha yakın fay sistemi.

Uzunluk: ~180 km
Yönelim: KKD-GGB (kıyı hattına paralel)
Kayma Hızı: 0.5-1.0 mm/yıl (düşük)
Mmax: Mw 6.5

3. Littoral Fay Zonu

Hong Kong adasının kuzeyinden geçen lokal fay sistemi.

Uzunluk: ~60 km
Aktivite: Çok düşük (son 1000 yılda büyük deprem yok)
Mmax: Mw 5.5-6.0

💭 Düşünün: Bir fayın "aktif" sayılması için genellikle son 10,000-15,000 yılda hareket etmiş olması beklenir. Hong Kong bölgesinde paleosismolojik veriler sınırlıdır. Bu durumda fay aktivitesini nasıl değerlendiririz? GPS ölçümleri yeterli midir?

Sismik Kaynak Modellemesi

PSHA için faylar iki şekilde modellenebilir:

Yaklaşım 1: Fay-Spesifik Kaynaklar

Her fay segmenti ayrı bir kaynak olarak tanımlanır. Avantajları:

Fay geometrisi ve kinematik özellikleri detaylı kullanılır
Karakteristik deprem modeli uygulanabilir
Faya özgü kayma hızı ve tekrarlama aralığı entegre edilir

Yaklaşım 2: Alansal Kaynak Zonları

Bölge homojen sismik aktivite zonlarına bölünür. Avantajları:

Geometrisi bilinmeyen fayların katkısını yakalar
Katalog verileriyle doğrudan uyumlu
Dağınık sismisiteyi daha iyi temsil eder

🎯 Projede Kullanılacak Yaklaşım:
Hibrit model - büyük faylar (WSFZ, Binhai) için fay-spesifik, diğer alanlar için zonlama yaklaşımı. Bu, hem belirgin kaynakların detaylı modellenmesini hem de yaygın arka plan sismisitesinin yakalanmasını sağlar.

Maksimum Magnitüd (Mmax) Belirleme Yöntemleri

Her kaynak için Mmax kritik bir parametredir ve farklı yöntemlerle tahmin edilir:

1. Ampirik Fay Uzunluğu İlişkisi (Wells & Coppersmith, 1994)

Mw = a + b·log₁₀(L)

Doğrultu atımlı faylar için:
a = 5.16, b = 1.12
σ = 0.28

Örnek: WSFZ için L = 300 km
Mw = 5.16 + 1.12·log₁₀(300)
Mw ≈ 7.9 ± 0.3
  

2. Tarihsel Maksimum + Belirsizlik

Mmax = Mhist_max + ΔM

Hong Kong için:
Mhist_max = 6.1 (1918)
ΔM = 0.5-1.0 (belirsizlik marjı)
Mmax ≈ 6.5-7.0
  

3. Moment Hızı Yaklaşımı

Fay kayma hızı ve sismik moment salınım hızından türetme (Güney Çin için veri sınırlı).

💭 Kritik Tartışma: Wells & Coppersmith ilişkisi WSFZ için Mw~7.9 önerse de, tarihsel kayıtlarda Mw>6.5 deprem yok. Bu tutarsızlık nasıl yorumlanmalı? Fay çok mu segmente (yüksek Mmax veremiyor), yoksa uzun tekrarlama aralığı mı var (henüz gözlemlenmedi)?

Fay Segmentasyonu ve Kırılma Senaryoları

Uzun faylar genellikle segmentlere ayrılır. Her segment bağımsız kırılabilir veya multi-segment kırılma olabilir:

Senaryo	Kırılma Uzunluğu	Magnitüd	Olasılık
Tek Segment (50 km)	50 km	Mw 6.5	Yüksek
İki Segment (150 km)	150 km	Mw 7.2	Orta
Tam Fay Kırılması (300 km)	300 km	Mw 7.9	Düşük

PSHA'da bu senaryoların her biri farklı ağırlıklarla (logic tree) hesaplamalara dahil edilir.

⚠️ Fay Karakterizasyonunda Sık Yapılan Hatalar:
❌ Maksimum magnitüdü sadece tarihsel katalogdan belirlemek
❌ Fay segmentasyonunu dikkate almadan tek Mmax kullanmak
❌ Kayma hızı verilerini göz ardı etmek
❌ Birbirine yakın fayların etkileşimini (stress transfer) ihmal etmek
❌ Dip açısı ve derinlik parametrelerini yeterince araştırmamak

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. WSFZ, Binhai ve Littoral fay zonlarının konumlarını bir haritada işaretleyin
2. Wells & Coppersmith (1994) ilişkisini kullanarak 150 km uzunluğundaki bir doğrultu atımlı fay için Mmax hesaplayın
3. Fay-spesifik ve alansal kaynak yaklaşımlarının avantaj ve dezavantajlarını bir tablo halinde karşılaştırın
4. Hong Kong bölgesi için neden hibrit (fay+zonlama) yaklaşımın uygun olduğunu 3-4 cümleyle açıklayın

📐 Yer Hareketi Tahmin Denklemleri (GMPE) 5 GMPE modelinin karşılaştırması, logic tree entegrasyonu ve zemin etkisi

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• GMPE'nin PSHA'daki rolünü ve önemini anlamak
• Hong Kong için uygun 5 GMPE modelini tanımak ve karşılaştırmak
• Logic tree ile multi-model yaklaşımının mantığını kavramak
• Zemin etkisinin (Vs30) yer hareketine etkisini değerlendirmek
• Aleatorik ve epistemik belirsizlik farkını görmek

GMPE Nedir ve Neden Önemlidir?

Yer Hareketi Tahmin Denklemleri (Ground Motion Prediction Equations - GMPE), deprem magnitüdü, kaynak-saha mesafesi, fay mekanizması ve yerel zemin koşulları gibi parametrelere bağlı olarak beklenen yer hareketini (PGA, spektral ivme vb.) tahmin eden ampirik veya hibrit modellerdir.

🎯 GMPE'nin PSHA'daki Rolü:
GMPE, PSHA'nın "kalbini" oluşturur. Sismik kaynaklardan yayılan enerjinin sahada nasıl bir yer hareketine dönüşeceğini modeller. GMPE seçimi, hesaplanan tehlike seviyelerini önemli ölçüde etkiler (±30-50% fark olabilir).

Temel GMPE Formülasyonu

Tipik bir GMPE aşağıdaki genel formu takip eder:

ln(Y) = f₁(M) + f₂(M,R) + f₃(Vs30) + f₄(Fstyle) + ε·σ

Burada:
- Y: Yer hareketi parametresi (PGA, Sa(T))
- M: Moment magnitüdü (Mw)
- R: Kaynak-saha mesafesi (km)
- Vs30: Üst 30m ortalama kesme dalgası hızı (m/s)
- Fstyle: Fay mekanizması (normal/ters/doğrultu atımlı)
- ε: Standart normal değişken (0 ortalama, 1 std)
- σ: Toplam standart sapma
  

Hong Kong İçin Uygun GMPE Seçimi

Bölgeye uygun GMPE seçimi kritik bir karardır. Ding et al. (2024) aşağıdaki 5 GMPE'yi önerir:

1. Boore & Atkinson (2008) - BA08

Özellik	Açıklama
Veri Seti	NGA-West (Batı ABD, 1966 kayıt)
Magnitüd Aralığı	Mw 5.0-8.0
Mesafe Aralığı	0-200 km
Avantajlar	Yaygın kullanım, güvenilir büyük deprem tahminleri
Dezavantajlar	Aktif tektonik bölge için geliştirildi, Hong Kong için direkt uygun olmayabilir
Ağırlık (Logic Tree)	%15

2. Campbell & Bozorgnia (2014) - CB14

Özellik	Açıklama
Veri Seti	NGA-West2 (13,500+ kayıt, global)
Magnitüd Aralığı	Mw 3.3-8.5
Mesafe Aralığı	0-300 km
Avantajlar	Güncel, kapsamlı, düşük magnitüdleri de kapsar
Dezavantajlar	Asya veri setinde sınırlı
Ağırlık (Logic Tree)	%25

3. Zhao et al. (2006) - ZH06

Özellik	Açıklama
Veri Seti	Japonya (crustal ve subdüksiyon)
Magnitüd Aralığı	Mw 5.0-8.3
Mesafe Aralığı	0-300 km
Avantajlar	Asya-Pasifik bölgesi için uygun, subdüksiyon etkisi
Dezavantajlar	Hong Kong crustal ortam, subdüksiyon yok
Ağırlık (Logic Tree)	%25

4. Yu et al. (2013) - YU13

Özellik	Açıklama
Veri Seti	Güney Çin (Hong Kong kayıtları dahil)
Magnitüd Aralığı	Mw 3.0-7.5
Mesafe Aralığı	1-300 km
Avantajlar	Bölgeye özgü, lokal jeoloji ve attenuation
Dezavantajlar	Sınırlı veri (özellikle Mw>6.0)
Ağırlık (Logic Tree)	%20

5. Atkinson & Boore (2006) - AB06

Özellik	Açıklama
Veri Seti	Doğu Kuzey Amerika (düşük sismisiteli bölge)
Magnitüd Aralığı	Mw 4.0-8.0
Mesafe Aralığı	1-500 km
Avantajlar	Düşük sismisiteli, stabil kraton bölgeleri için uygun
Dezavantajlar	Tektonik rejim farkı (Hong Kong daha aktif)
Ağırlık (Logic Tree)	%15

💭 Stratejik Soru: Neden tek bir GMPE kullanmak yerine 5 farklı model birleştirilir? Bu yaklaşımın avantajları ve dezavantajları nelerdir? Yerel (Yu13) modeline neden %20 ağırlık verilirken, global (CB14) %25 alıyor?

GMPE Karşılaştırması: Örnek Senaryo

Mw 6.0 deprem, 50 km mesafe, sert kaya zemin (Vs30=800 m/s) için farklı GMPE'lerin PGA tahminleri:

GMPE	PGA Medyan (g)	16. Persentil (g)	84. Persentil (g)
BA08	0.12	0.06	0.24
CB14	0.14	0.07	0.28
ZH06	0.10	0.05	0.20
YU13	0.08	0.04	0.16
AB06	0.15	0.08	0.30
Ağırlıklı Ortalama	0.12	0.06	0.24

Görüldüğü gibi, farklı GMPE'ler arasında faktör ~2 kadar fark olabilir. Bu, PSHA sonuçlarında önemli belirsizlik yaratır.

Zemin Etkisi: Vs30 Parametresi

Zemin koşulları yer hareketini önemli ölçüde etkiler. Hong Kong'da:

🗺️ Hong Kong Zemin Sınıflandırması:
• Sert Kaya (Vs30 > 760 m/s): Granitik intrüzyonlar, %40 alan
• Orta Sert Zemin (360-760 m/s): Volkanik tüf, ayrışmış kaya, %35 alan
• Yumuşak Zemin (180-360 m/s): Alüvyon, derin dolgular, %25 alan

Yumuşak zeminde PGA amplifikasyonu faktör 2-3 olabilir!

GMPE Belirsizliği: Aleatorik vs Epistemik

GMPE'lerde iki tür belirsizlik vardır:

Aleatorik (İçsel): Aynı magnitüd-mesafe için farklı depremlerin doğal değişkenliği (σ ≈ 0.5-0.7 ln-birimleri)
Epistemik (Bilgi eksikliği): Farklı GMPE modellerinin tahmin farklılıkları (logic tree ile ele alınır)

💭 Düşünün: GMPE'lerin çoğu Mw>5.0 depremlerden türetilmiştir. Hong Kong gibi düşük sismisiteli bölgelerde Mw 4.0-5.0 depremlerin katkısı önemlidir. Bu magnitüd aralığında GMPE tahminleri ne kadar güvenilir?

⚠️ GMPE Seçiminde Sık Yapılan Hatalar:
❌ Bölgeye uygun olmayan GMPE'leri kullanmak (örn. subdüksiyon GMPE'si crustal bölgeye)
❌ Tek GMPE ile hesaplama yapıp belirsizliği ihmal etmek
❌ Zemin etkisini (Vs30) dikkate almamak veya varsayılan değer kullanmak
❌ GMPE'nin geçerlilik aralığı dışında (magnitüd, mesafe) kullanmak
❌ Logic tree ağırlıklarını rastgele belirlemek (literatür desteği olmadan)

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. Ding et al. (2024) makalesinde kullanılan 5 GMPE'nin logic tree ağırlıklarını inceleyin ve neden bu ağırlıkların seçildiğini araştırın
2. Basit bir GMPE denklemi (örn. ln(PGA) = a + b·M - c·ln(R)) kullanarak M=5.5, R=30 km için PGA hesaplayın
3. Hong Kong'un farklı bölgeleri için Vs30 haritasını araştırın ve zemin amplifikasyonunun nerede en yüksek olduğunu belirleyin
4. Aleatorik ve epistemik belirsizlik arasındaki farkı bir örnekle açıklayın

🧮 PSHA Hesaplamaları ve Numerik Uygulama Tehlike eğrisi, dönüş periyodu ve örnek hesaplamalar

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Tehlike eğrisi hesaplama adımlarını anlamak
• Yıllık aşılma oranı ve dönüş periyodu ilişkisini kavramak
• Hong Kong için örnek bir PSHA hesaplaması yapabilmek
• Deaggregation analizinin ne olduğunu ve neden önemli olduğunu bilmek

PSHA Hesaplama Süreci

Cornell (1968) yaklaşımına göre PSHA hesaplamaları, tüm olası deprem senaryolarının tehlike katkılarının entegrasyonunu içerir. Bu bölümde hesaplama adımları ve numerik uygulamalar detaylandırılacaktır.

Adım 1: Tehlike Eğrisi Hesabı

Belirli bir sahada, belirli bir yer hareketi seviyesinin yıllık aşılma oranı (λ) hesaplanır:

λ(z > z*) = Σᵢ νᵢ ∫∫ P[Z > z* | m,r] · fₘ(m) · f_R(r|m) dm dr

Burada:
- z*: İlgilenilen yer hareketi seviyesi (örn. PGA = 0.1g)
- νᵢ: i. kaynaktan deprem oluşum hızı (deprem/yıl)
- P[Z > z* | m,r]: GMPE'den hesaplanan aşılma olasılığı
- fₘ(m): Magnitüd olasılık yoğunluk fonksiyonu (Gutenberg-Richter)
- f_R(r|m): Mesafe dağılımı (kaynak geometrisine bağlı)
  

Numerik Entegrasyon

Pratik uygulamada, sürekli integraller diskretize edilir:

λ(z > z*) ≈ Σᵢ Σⱼ Σₖ νᵢ · P[Z > z* | mⱼ, rₖ] · P(Mⱼ) · P(Rₖ) · ΔM · ΔR

Tipik diskretizasyon:
- Magnitüd aralığı: Mmin=4.0, Mmax=7.5, ΔM=0.1
- Mesafe aralığı: Rmin=1 km, Rmax=300 km, ΔR=5 km
  

Adım 2: GMPE'den Aşılma Olasılığı

GMPE'ler log-normal dağılım varsayımı ile aşılma olasılığını verir:

P[Z > z* | m,r] = 1 - Φ[(ln(z*) - ln(μ)) / σ]

Burada:
- μ: GMPE'den hesaplanan medyan yer hareketi
- σ: Standart sapma (toplam belirsizlik)
- Φ: Standart normal kümülatif dağılım fonksiyonu
  

Adım 3: Logic Tree Entegrasyonu

Farklı GMPE'lerin birleştirilmesi:

λ_total(z*) = Σₙ wₙ · λₙ(z*)

Burada:
- n: GMPE indeksi (1-5 arası)
- wₙ: n. GMPE'nin ağırlığı (Σwₙ = 1.0)
- λₙ: n. GMPE ile hesaplanan aşılma oranı

Örnek ağırlıklar:
w₁ = 0.15 (BA08)
w₂ = 0.25 (CB14)
w₃ = 0.25 (ZH06)
w₄ = 0.20 (YU13)
w₅ = 0.15 (AB06)
  

Adım 4: Dönüş Periyoduna Çevirme

Yıllık aşılma oranından dönüş periyodu hesaplanır:

T_return = 1 / λ

Örnek:
λ = 0.0021 deprem/yıl
T_return = 1/0.0021 = 475 yıl

T yıl içinde aşılma olasılığı:
P(aşılma) = 1 - (1 - λ)^T
P(50 yıl) = 1 - (1 - 0.0021)^50 ≈ 0.10 (yani %10)
  

Örnek Hesaplama: Hong Kong İçin PGA

Merkezi Hong Kong için basitleştirilmiş bir hesaplama örneği:

📍 Saha Parametreleri:
• Konum: 22.3°N, 114.2°E (Hong Kong merkez)
• Zemin: Vs30 = 600 m/s (orta sert kaya)
• İlgilenilen Seviye: PGA = 0.1g
• Zaman Penceresi: 50 yıl

Kaynak 1: Wuchuan-Sihui Fay Zonu

En yakın mesafe: R = 50 km
Deprem oluşum hızı (Mw≥4.0): ν₁ = 0.08 deprem/yıl
b-değeri: b = 0.92
Mmax: 7.5

Gutenberg-Richter: N(M) = ν₁ · 10^(-b·(M-4.0))

M=6.0 için: N(6.0) = 0.08 · 10^(-0.92·2.0) ≈ 0.001 deprem/yıl
M=7.0 için: N(7.0) = 0.08 · 10^(-0.92·3.0) ≈ 0.0001 deprem/yıl

GMPE (örnek: CB14) ile M=6.0, R=50km için:
μ_PGA = 0.12g, σ = 0.65

P[PGA > 0.1g | M=6.0, R=50km]:
ε = (ln(0.1) - ln(0.12)) / 0.65 ≈ -0.28
P = 1 - Φ(-0.28) ≈ 0.61 (yani %61)

Katkı (M=6.0): 0.001 · 0.61 = 0.00061 deprem/yıl
  

Tüm Magnitüd-Mesafe Kombinasyonları

Yukarıdaki hesaplama M=4.0'dan Mmax=7.5'e, R=50'den 300 km'ye kadar tüm kombinasyonlar için tekrarlanır ve toplanır.

Kaynak	Katkı (λ, deprem/yıl)	Yüzde Katkı
WSFZ	0.0014	67%
Binhai FZ	0.0004	19%
Littoral FZ	0.0001	5%
Arka Plan Sismisitesi	0.0002	9%
TOPLAM	0.0021	100%

SONUÇ:
λ(PGA > 0.1g) = 0.0021 deprem/yıl
T_return = 1/0.0021 = 475 yıl
P(50 yıl) = 10%

Yorum: Hong Kong'da PGA=0.1g seviyesi yaklaşık 475 yıllık dönüş
periyoduna sahiptir. Bu, %10 aşılma olasılığı/50 yıl tehlike seviyesidir
ve yapı yönetmeliklerinde "tasarım depremi" olarak kullanılır.
  

💭 Düşünün: WSFZ tek başına tehlikenin %67'sini oluşturuyor. Bu fayın karakterizasyonundaki belirsizlikler (Mmax, segmentasyon, kayma hızı) PSHA sonuçlarını ne kadar etkiler? Duyarlılık analizi neden kritiktir?

Tehlike Eğrisi ve Uniform Hazard Spectrum

Farklı yer hareketi seviyeleri için hesaplama tekrarlanarak tehlike eğrisi elde edilir:

PGA (g)	λ (deprem/yıl)	T_return (yıl)	P(50 yıl)
0.01	0.050	20	92%
0.05	0.010	100	39%
0.10	0.0021	475	10%
0.20	0.0004	2475	2%
0.40	0.00004	25000	0.2%

Uniform Hazard Spectrum (UHS), belirli bir dönüş periyodu için farklı periyotlardaki (T=0.1s, 0.2s, 0.5s, 1.0s, ...) spektral ivme değerlerini gösterir.

⚠️ PSHA Hesaplamalarında Sık Yapılan Hatalar:
❌ Magnitüd ve mesafe diskretizasyonunu çok kaba seçmek (doğruluk kaybı)
❌ Tüm depremlerin bağımsız olduğunu varsaymak (declustering gerekli)
❌ Sadece ana fayları dikkate alıp arka plan sismisitesini ihmal etmek
❌ GMPE'lerin log-normal varsayımını göz ardı etmek
❌ Deaggregation analizini atlamak (dominant senaryo bilinmez)

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. Basit bir PSHA hesaplaması için Python pseudo-code yazın (girdiler: katalog, fay geometrisi, GMPE; çıktı: tehlike eğrisi)
2. Yıllık aşılma oranı λ=0.004 için 50 yıllık aşılma olasılığını hesaplayın
3. Hong Kong için 475 yıl ve 2475 yıl dönüş periyodu tehlike seviyelerinin yapı tasarımında nasıl kullanıldığını araştırın
4. Deaggregation analizinin "modal deprem" kavramını açıklayın

🗺️ Tehlike Haritaları ve GIS Görselleştirme Grid hesaplamaları, PGA haritaları ve GIS araçları

✅ Bu Bölümün Öğrenme Çıktıları:
• Bölgesel tehlike haritalarının amacını ve kullanımını anlamak
• Grid tabanlı PSHA hesaplama stratejisini kavramak
• GIS araçlarını (QGIS, Python/GeoPandas) kullanarak harita üretmek
• Deaggregation haritalarının yorumunu yapmak

Sismik Tehlike Haritalarının Amacı

PSHA hesaplamaları genellikle bir nokta için yapılır, ancak bölgesel tehlike değerlendirmesi için tüm bölgeyi kapsayan bir grid üzerinde hesaplamalar tekrarlanarak tehlike haritaları üretilir.

🎯 Tehlike Haritalarının Kullanım Alanları:
• Yapı yönetmeliklerinde bölgesel katsayıların belirlenmesi
• Şehir planlaması ve arazi kullanım kararları
• Kritik altyapı yerleşim optimizasyonu
• Sigorta primlerinin bölgesel farklılaştırılması
• Afet yönetimi için önceliklendirme

Grid Tanımlama ve Hesaplama Stratejisi

Hong Kong ve Guangdong bölgesi için grid parametreleri:

Bölge Sınırları:
- Enlem: 21.0°N - 25.0°N
- Boylam: 111.0°E - 117.0°E

Grid Çözünürlüğü:
- 0.1° × 0.1° (~10 km × 10 km)
- Toplam grid noktası: 40 × 60 = 2,400 nokta

Her grid noktasında:
1. Tüm kaynaklara mesafe hesaplanır
2. PSHA hesaplamaları yapılır
3. PGA ve spektral ivme değerleri kaydedilir
  

Tipik Tehlike Haritaları

1. PGA Haritası (475 Yıl Dönüş Periyodu)

En yaygın kullanılan harita tipidir. Beklenen dağılım:

Bölge	PGA Aralığı (g)	Açıklama
WSFZ yakını	0.15-0.25	En yüksek tehlike, faya 10-30 km
Hong Kong merkez	0.08-0.12	Orta tehlike, 50-70 km mesafe
Kıyı bölgeleri	0.06-0.10	Düşük-orta, zemin etkisi önemli
İç bölgeler	0.04-0.08	Düşük tehlike, faylardan uzak

2. Spektral İvme Haritaları

Farklı yapı periyotları için (T=0.2s, 1.0s, 2.0s) ayrı haritalar üretilir:

Sa(0.2s): Düşük/orta katlı yapılar için kritik
Sa(1.0s): Yüksek katlı yapılar için kritik
Sa(2.0s): Çok yüksek yapılar ve köprüler için

3. Uniform Hazard Spektrum (UHS) Haritası

Her grid noktasında 0.1-10s periyot aralığında spektrum hesaplanır.

4. Deaggregation Haritaları

Tehlikeye en fazla katkı yapan magnitüd-mesafe kombinasyonlarını gösterir. Hong Kong merkez için:

Dominant Senaryo (PGA=0.1g, 475 yıl):
- Magnitüd: Mw 5.5-6.5 (%60 katkı)
- Mesafe: 40-80 km (%55 katkı)
- Kaynak: WSFZ (%67 katkı)

Bu, tasarım için "modal deprem"i tanımlar:
Mw ~6.0, R ~50 km
  

💭 Düşünün: Deaggregation analizi, "hangi deprem senaryosu için tasarım yapmalıyım?" sorusuna yanıt verir. Hong Kong için dominant senaryonun Mw 6.0, 50 km olması ne anlama gelir? Daha büyük ancak daha uzak (Mw 7.0, 200 km) depremler neden daha az katkı yapar?

GIS Görselleştirme Teknikleri

Proje kapsamında kullanılacak GIS araçları ve teknikler:

Yazılımlar

QGIS: Açık kaynak, güçlü, Python entegrasyonu
Python (GeoPandas, Matplotlib): Otomasyon ve özelleştirilebilir görseller
GMT (Generic Mapping Tools): Yayın kalitesi haritalar

Görselleştirme Katmanları

Temel Harita: Topografya, şehirler, kıyı çizgisi
Fay Geometrisi: Aktif faylar vektör olarak (çizgi/poligon)
Deprem Kataloğu: Tarihsel depremler (boyuta göre ölçekli simgeler)
PGA Dağılımı: Kontur haritası veya renkli ızgara
İdari Sınırlar: Hong Kong, Guangdong, şehirler

Renk Skalası Seçimi

Tehlike haritalarında yaygın kullanılan renk paletleri:

PGA Aralığı (g)	Renk	Tehlike Seviyesi
< 0.05	Açık Yeşil	Düşük
0.05-0.10	Sarı	Orta-Düşük
0.10-0.15	Turuncu	Orta
0.15-0.25	Kırmızı	Yüksek
> 0.25	Koyu Kırmızı	Çok Yüksek

Örnek Python Kodu (Basitleştirilmiş)

import geopandas as gpd
import matplotlib.pyplot as plt
import numpy as np

# Grid oluştur
lats = np.arange(21.0, 25.1, 0.1)
lons = np.arange(111.0, 117.1, 0.1)
grid_points = [(lat, lon) for lat in lats for lon in lons]

# Her nokta için PSHA hesapla (fonksiyon var varsayımı)
pga_values = [calculate_psha(lat, lon) for lat, lon in grid_points]

# GeoDataFrame oluştur
gdf = gpd.GeoDataFrame({
    'geometry': gpd.points_from_xy([p[1] for p in grid_points],
                                     [p[0] for p in grid_points]),
    'PGA': pga_values
})

# Kontur haritası çiz
fig, ax = plt.subplots(figsize=(12, 10))
gdf.plot(column='PGA', cmap='YlOrRd', legend=True, ax=ax)
plt.title('PGA Hazard Map (475-year return period)')
plt.xlabel('Longitude')
plt.ylabel('Latitude')
plt.savefig('HongKong_PGA_475yr.png', dpi=300)
  

Harita Doğrulama ve Karşılaştırma

Üretilen haritalar şu şekilde doğrulanabilir:

Ding et al. (2024) ile Karşılaştırma: Aynı bölge için yayınlanmış sonuçlarla tutarlılık kontrolü
Hong Kong Yapı Yönetmeliği: Resmi tehlike haritalarıyla karşılaştırma
Bölgesel Trend Analizi: Faylara yakınlık-tehlike ilişkisinin mantıksal kontrolü
Duyarlılık Testleri: GMPE ağırlıkları, Mmax gibi parametreleri değiştirerek sonuç değişimini gözlemleme

📊 Beklenen Sonuç: Hong Kong merkez için 475 yıl dönüş periyodunda PGA değerinin 0.08-0.12g aralığında olması, Ding et al. (2024) çalışmasıyla uyumlu olacaktır. Haritanın doğu-batı yönünde gradyan göstermesi (WSFZ'ye yakınlık etkisi) beklenir.

⚠️ GIS Haritalamada Sık Yapılan Hatalar:
❌ Grid çözünürlüğünü çok kaba seçmek (detay kaybı)
❌ Renk skalasını rastgele veya okunaksız seçmek
❌ Haritaya ölçek, kuzey oku ve lejant eklememek
❌ Koordinat sistemini belirtmemek veya yanlış kullanmak
❌ Haritaları doğrulamadan/karşılaştırmadan yayınlamak

🎯 Bu Bölüm İçin Öğrenci Görevleri:
1. QGIS'i indirin ve temel harita oluşturma eğitimlerini tamamlayın
2. Hong Kong bölgesi için bir temel harita (topografya + idari sınırlar) hazırlayın
3. Python ile basit bir grid oluşturup her noktada rastgele PGA değerleri atayarak test haritası üretin
4. Deaggregation haritası ile PGA haritası arasındaki farkı açıklayın

📅 Proje İş Akışı ve Takvim (Mayıs Sonu Teslim) Aylık görevler, haftalık kontrol noktaları ve teslim öncesi checklist

✅ Bu Bölümün Çıktıları:
• Projenin aylara bölünmüş iş akışını kavramak
• Her ay için kritik görevleri ve kilometre taşlarını bilmek
• Mayıs sonu teslim tarihine göre geri sayım planı yapmak
• Teslim öncesi kontrol listesini kullanarak eksik kalmamak

Genel Çerçeve

Bu bitirme projesi, 2025–2026 akademik yılı kapsamında yürütülmekte olup, Mayıs ayı sonunda (31 Mayıs 2026) teslim edilmesi gerekmektedir. Aşağıdaki iş akışı, PSHA tabanlı bir projenin mantıksal ilerleyişine göre hazırlanmıştır ve geriye dönük planlama (backward planning) prensibiyle oluşturulmuştur.

🎯 Ana Hedef: 31 Mayıs 2026 tarihine kadar PSHA hesaplamaları, tehlike haritaları, sonuç analizi ve final raporunun eksiksiz tamamlanması.

⏰ Toplam Süre: ~5 ay (Ocak - Mayıs 2026)
📍 Kritik Tarih: 31 Mayıs 2026 (Değiştirilemez!)

📌 Ocak 2026 (Ay 1): Hazırlık ve Veri Toplama

Hafta 1-2: Literatür Taraması ve Proje Kurgusu

Görev 1.1: ÖNCE İZLE: Hong Kong PSHA Projesi tanıtım videosu (Prof. Öncel YouTube kanalı)
Görev 1.2: Hong Kong deprem riski genel bakış videosunu izlemek
Görev 1.3: Cornell (1968), McGuire (2004), Baker (2008) makalelerini okuyup Cornell not-taking yöntemiyle analiz etmek
Görev 1.4: Ding et al. (2024) makalesini detaylıca incelemek (bu projenin temel referansı)
Görev 1.5: Danışman ile proje kapsamını netleştirmek (hangi haritalar üretilecek? hangi dönüş periyotları?)

✅ Hafta 2 Sonu Teslim Edilecek:
• Literatür özet notları (5-7 sayfa, Cornell formatında)
• Ding et al. (2024) detaylı özet (makale analizi)
• Proje kapsam dokümanı (1 sayfa)

🎥 Hafta 1 Video İzleme Sırası (Önerilen):
1️⃣ GÜN 1: Hong Kong PSHA Projesi Tanıtım Videosu (~25 dk) - Prof. Öncel
2️⃣ GÜN 2: Hong Kong Deprem Riski (~15 dk) - Prof. Öncel
3️⃣ GÜN 3-7: Temel PSHA makaleleri ve Ding et al. (2024) okuma

Bu sıralama ile önce "büyük resmi" görür, sonra detaylara inersiniz. Videoları izlemeden doğrudan makalelere başlamayın!

Hafta 3-4: Deprem Kataloğu Toplama ve İlk İşleme

Görev 1.5: ISC, USGS, Hong Kong Observatory (HKO) ve CEA kataloglarına erişim sağlamak
Görev 1.6: Ham katalogları birleştirmek (Excel/CSV formatında)
Görev 1.7: Duplicate (tekrarlanan) kayıtları tespit edip temizlemek
Görev 1.8: Magnitüd dönüşüm ilişkilerini (Ms→Mw, Mb→Mw, ML→Mw) uygulamak

✅ Hafta 4 Sonu Teslim Edilecek:
• Homojenleştirilmiş deprem kataloğu (CSV dosyası)
• Katalog işleme raporu (2-3 sayfa: kaç deprem, hangi kaynaklar, hangi dönüşümler)

⚠️ Ocak Ayı Yaygın Hatalar:
❌ Literatür taramasına çok fazla zaman ayırıp veri toplamayı ertelemek
❌ Katalog kaynaklarına erişim sorunlarını geç fark etmek
❌ Magnitüd dönüşümlerini atlamak veya yanlış formül kullanmak

📌 Şubat 2026 (Ay 2): Katalog İşleme ve Sismotektonik

Hafta 5-6: Declustering ve Completeness Analizi

Görev 2.1: Gardner-Knopoff (1974) algoritması ile declustering yapmak
Görev 2.2: Stepp (1972) yöntemi ile completeness analizi yapmak
Görev 2.3: Gutenberg-Richter a ve b değerlerini hesaplamak (MLE yöntemi)
Görev 2.4: Katalog istatistiklerini görselleştirmek (magnitüd-zaman, magnitüd-frekans grafikleri)

✅ Hafta 6 Sonu Teslim Edilecek:
• Declustered katalog (CSV)
• Completeness analiz raporu (tablo ve grafiklerle)
• G-R parametreleri (a, b değerleri ve standart sapmaları)

Hafta 7-8: Fay Sistemleri ve Kaynak Modelleme

Görev 2.5: Wuchuan-Sihui, Binhai ve Littoral fay zonlarının geometrisini belirlemek (shapefile formatında)
Görev 2.6: Her fay için Mmax senaryolarını belirlemek (Wells & Coppersmith 1994, tarihsel maksimum + marj)
Görev 2.7: Alansal kaynak zonlarını tanımlamak (arka plan sismisitesi için)
Görev 2.8: Fay segmentasyon senaryolarını logic tree ile yapılandırmak

✅ Hafta 8 Sonu Teslim Edilecek:
• Fay geometrisi dosyaları (shapefile/GeoJSON)
• Mmax belirleme raporu (her fay için justification)
• Kaynak modeli özet dokümanı (harita + tablo)

💭 Şubat Kritik Noktası: PSHA projelerinde en çok zaman alan aşama veri temizliği ve kaynak modelleme olur. Şubat ayı iyi geçerse, Mart-Nisan hesaplamaları hızlı ilerler. Danışmanla haftalık toplantılarda mutlaka ilerleme gösterin.

📌 Mart 2026 (Ay 3): GMPE Seçimi ve PSHA Kurgusu

Hafta 9-10: GMPE Modelleri ve Logic Tree

Görev 3.1: 5 GMPE modelini (BA08, CB14, ZH06, YU13, AB06) Python'da implemente etmek
Görev 3.2: Test senaryoları ile GMPE kodlarını doğrulamak (M=6.0, R=50km için PGA hesabı)
Görev 3.3: Logic tree yapısını oluşturmak (GMPE ağırlıkları, Mmax senaryoları, b-değeri alternatifleri)
Görev 3.4: Hong Kong için Vs30 haritasını araştırmak ve zemin sınıflarını belirlemek

✅ Hafta 10 Sonu Teslim Edilecek:
• GMPE hesaplama kodları (Python scriptleri)
• Logic tree yapısı (görsel diyagram + ağırlıklar tablosu)
• GMPE test raporu (örnek hesaplamalar ve karşılaştırmalar)

Hafta 11-12: OpenQuake Konfigürasyonu

Görev 3.5: OpenQuake Engine'i kurmak ve test etmek
Görev 3.6: Source model XML dosyası hazırlamak (faylar + zonlar)
Görev 3.7: GMPE logic tree XML dosyası hazırlamak
Görev 3.8: Job configuration dosyası (job.ini) oluşturmak
Görev 3.9: İlk test hesaplaması yapmak (tek nokta için hazard curve)

✅ Hafta 12 Sonu Teslim Edilecek:
• OpenQuake input dosyaları (source_model.xml, gmpe_logic_tree.xml, job.ini)
• Test hesaplama sonuçları (1 nokta için hazard curve grafiği)
• Konfigürasyon dokümanı (parametreler ve seçimler justification)

📍 Mart Sonu Kontrol Noktası: Bu noktada PSHA hesaplamaları için tüm girdiler hazır olmalıdır. Danışmanla yapılacak toplantıda:
• Katalog ✓
• Fay modelleri ✓
• GMPE logic tree ✓
• OpenQuake konfigürasyonu ✓
eksikleri tartışın ve Nisan'a geçiş onayı alın.

📌 Nisan 2026 (Ay 4): PSHA Hesaplamaları ve Analizler

Hafta 13-14: Grid Bazlı PSHA Hesaplamaları

Görev 4.1: Hong Kong + Guangdong bölgesi için grid tanımlamak (0.1° çözünürlük, ~2400 nokta)
Görev 4.2: 475 yıl dönüş periyodu için PGA haritası hesaplamak
Görev 4.3: 2475 yıl dönüş periyodu için PGA haritası hesaplamak
Görev 4.4: Spektral ivme haritaları (Sa(0.2s), Sa(1.0s)) hesaplamak
Görev 4.5: Hesaplama loglarını kontrol etmek (hata var mı? uyarılar?)

✅ Hafta 14 Sonu Teslim Edilecek:
• Ham PSHA sonuçları (GeoTIFF veya ASCII grid formatında)
• Hesaplama log dosyaları
• İlk harita görselleştirmeleri (QGIS veya Python)

Hafta 15-16: UHS, Deaggregation ve Duyarlılık Analizleri

Görev 4.6: Hong Kong merkez için Uniform Hazard Spectrum (UHS) hesaplamak
Görev 4.7: Deaggregation analizi yapmak (dominant M-R senaryosunu bulmak)
Görev 4.8: Duyarlılık analizleri (GMPE ağırlıkları, Mmax senaryoları değiştiğinde sonuç nasıl değişiyor?)
Görev 4.9: Ding et al. (2024) sonuçlarıyla karşılaştırma yapmak

✅ Hafta 16 Sonu Teslim Edilecek:
• UHS spektrumu (grafik + tablo)
• Deaggregation sonuçları (M-R bar grafikleri)
• Duyarlılık analizi raporu (3-4 sayfa)
• Ding et al. karşılaştırma tablosu

💭 Nisan Kritik Uyarı: Hesaplamalar beklenenden uzun sürebilir (özellikle 2400 grid noktası için). Paralel hesaplama (multiprocessing) kullanın. Eğer hesaplamalar 3 günden fazla sürüyorsa, grid çözünürlüğünü düşürmeyi (0.2°) değerlendirin.

📌 Mayıs 2026 (Ay 5): Haritalar, Yorumlama ve Final Raporu

Hafta 17-18: Tehlike Haritalarının Finalize Edilmesi

Görev 5.1: Yayın kalitesi PGA haritaları üretmek (renk skalası, lejant, kuzey oku, ölçek)
Görev 5.2: Fay geometrilerini ve tarihsel depremleri haritaya eklemek
Görev 5.3: Hong Kong yapı yönetmeliği tehlike haritalarıyla karşılaştırma yapmak
Görev 5.4: Harita metadatalarını hazırlamak (projeksiyon, tarih, yöntem, vs.)

✅ Hafta 18 Sonu Teslim Edilecek:
• Final tehlike haritaları (PNG/PDF, 300 dpi)
• Harita açıklama metinleri
• Karşılaştırma analizi raporu

Hafta 19-20: Sonuçların Yorumlanması ve Tartışılması

Görev 5.5: PSHA sonuçlarının fiziksel anlamını yorumlamak (Hong Kong için PGA=0.10g ne demektir?)
Görev 5.6: Belirsizlik kaynaklarını tartışmak (katalog, Mmax, GMPE seçimi)
Görev 5.7: Sonuçların yapı tasarımına, risk yönetimine etkilerini değerlendirmek
Görev 5.8: Projenin sınırlamalarını ve gelecek çalışma önerilerini belirlemek

Hafta 21-22: Final Raporunun Yazılması

Görev 5.9: Rapor taslağını yazmak (50-60 sayfa: Giriş, Literatür, Metodoloji, Veri, Sonuçlar, Tartışma, Sonuç)
Görev 5.10: Şekil ve tabloları rapora eklemek (15-20 görsel)
Görev 5.11: Referansları düzenlemek (30-40 kaynak, BibTeX formatında)
Görev 5.12: Danışman geri bildirimlerini almak ve revize etmek
Görev 5.13: Son okuma ve düzeltmeler (yazım hataları, tutarlılık kontrolü)

✅ 25 Mayıs'a Kadar Teslim Edilecek (Danışmana):
• Final rapor taslağı (PDF)
• Tüm şekil ve tablo dosyaları
• Ek dosyalar (katalog, kodlar, haritalar)

Hafta 23 (Son Hafta): Sunum Hazırlığı ve Teslimat

Görev 5.14: Sunum dosyası hazırlamak (15-20 slayt: problem, metodoloji, sonuçlar, katkılar)
Görev 5.15: Sunum pratiği yapmak (15 dakika süreyi aşmamak)
Görev 5.16: Danışman onayından sonra final rapora son dokunuşlar
Görev 5.17: 31 Mayıs 2026: Projeyi resmi olarak teslim etmek

🎯 31 Mayıs 2026 - TESLİM GÜNÜ:
Teslim edilecekler:
• Final Rapor (PDF + basılı kopya)
• Sunum dosyası (PowerPoint/PDF)
• Ek dosyalar (USB veya online link: katalog, kodlar, haritalar, OpenQuake input dosyaları)
• Proje özet formu (danışman imzalı)

📋 Teslim Öncesi Kontrol Listesi

Kategori	Kontrol Maddesi	Durum
Veri	Homojenleştirilmiş ve declustered deprem kataloğu	☐
	Fay geometri dosyaları (shapefile/GeoJSON)	☐
	Alansal kaynak zon tanımları	☐
	Vs30 zemin haritası (Hong Kong)	☐
Hesaplamalar	OpenQuake input dosyaları (source_model.xml, gmpe_logic_tree.xml, job.ini)	☐
	PSHA sonuç dosyaları (hazard curves, UHS, deaggregation)	☐
	Python hesaplama kodları (katalog işleme, GMPE implementasyonu)	☐
Çıktılar	PGA haritaları (475 ve 2475 yıl)	☐
	Spektral ivme haritaları (Sa(0.2s), Sa(1.0s))	☐
	UHS spektrumu (Hong Kong merkez için)	☐
	Deaggregation grafikleri	☐
	Duyarlılık analizi sonuçları	☐
Dokümantasyon	Final rapor (50-60 sayfa, PDF)	☐
	Sunum dosyası (15-20 slayt)	☐
	Referans listesi (30-40 kaynak, BibTeX)	☐
Onaylar	Danışman onayı alındı mı?	☐
Onaylar	Proje özet formu imzalandı mı?	☐

⚠️ Son 2 Hafta Yaygın Hatalar:
❌ Raporu son 3 günde yazmaya çalışmak (kalite düşer)
❌ Danışman geri bildirimlerini göz ardı etmek
❌ Sunum süresini kontrol etmemek (15 dk sınırı aşmak)
❌ Yedekleme yapmadan çalışmak (bilgisayar arızası riski)
❌ Ek dosyaları (kodlar, veri) teslim etmeyi unutmak

🔄 Haftalık Danışman Toplantısı Gündemi (Örnek)

HER HAFTA SONU ÖNCESİ:

1. Geçen hafta yapılanlar (somut çıktılarla)
   - "X kataloğunu işledim, declustering yaptım" → CSV dosyası göster
   - "GMPE kodlarını yazdım" → test sonuçlarını göster

2. Bu hafta karşılaşılan sorunlar
   - Teknik zorluklar (kod hatası, veri eksikliği, vs.)
   - Kavramsal belirsizlikler (metodoloji kararları)

3. Gelecek hafta planı
   - Hangi görevler yapılacak?
   - Hangi teslim edilecekler var?

4. Danışmandan geri bildirim ve onay
   - İlerleme yeterli mi?
   - Yöntem doğru mu?
   - Değişiklik gerekli mi?
  

💡 Başarı İçin Altın Kural: "Her hafta bir şey teslim et." Danışman toplantısına eli boş gitmeyin. Küçük de olsa (bir grafik, bir tablo, bir kod parçası), somut ilerleme gösterin. Bu, hem danışmanın güvenini kazandırır hem de sizin motivasyonunuzu korur.

📅 Takvim Özeti (Geri Sayım Görünümü)

Tarih Aralığı	Ana Odak	Kritik Teslim
1-15 Ocak	Literatür + Katalog toplama	Ham katalog (CSV)
16-31 Ocak	Magnitüd homojenleştirme	Homojen katalog
1-14 Şubat	Declustering + Completeness	İşlenmiş katalog + G-R parametreleri
15-28 Şubat	Fay modelleme + Mmax	Kaynak modeli dosyaları
1-15 Mart	GMPE implementasyonu	GMPE kodları + logic tree
16-31 Mart	OpenQuake konfigürasyonu	Input dosyaları + test hesaplama
1-15 Nisan	Grid PSHA hesaplamaları	PGA haritaları (ham)
16-30 Nisan	UHS + Deaggregation	Spektrumlar + analizler
1-10 Mayıs	Harita finalizasyonu	Yayın kalitesi haritalar
11-20 Mayıs	Rapor yazımı	Rapor taslağı
21-25 Mayıs	Revizyon + Sunum	Final rapor (danışmana)
26-31 Mayıs	Son dokunuşlar	31 Mayıs: RESMİ TESLİM

📌 Zaman Yönetimi Pro İpucu:
Bu takvimi yazdırın ve çalışma masanıza asın. Her görev tamamlandığında işaretleyin. Geri kalmalar olursa, haftalık toplantıda danışmanınızla hemen tartışın ve telafi planı yapın. Mayıs sonu tarihi sabittir ve ertelenemez!

🎯 İş Akışı Başlangıç Görevleri:
1. Bu takvimi Google Calendar veya Outlook'a ekleyin (her hafta için reminder ayarlayın)
2. Bir Excel dosyası oluşturun: "Proje Takip Tablosu" (görev adı, teslim tarihi, durum, notlar)
3. İlk danışman toplantısında bu takvimi danışmanınıza gösterin ve onay alın
4. Her Pazar akşamı 15 dakika ayırın: "Bu hafta ne yaptım? Gelecek hafta ne yapacağım?" self-review yapın

📊 Görsel Gantt Chart (Proje Zaman Çizelgesi)

Aşağıdaki görsel, projenin aylık ilerleyişini Gantt chart formatında göstermektedir:

Görev	Ocak	Şubat	Mart	Nisan	Mayıs
Literatür Taraması	████
Katalog Toplama ve İşleme	████	████
Fay Modelleme + Mmax		████
GMPE Seçimi ve Logic Tree			████
OpenQuake Konfigürasyonu			████
PSHA Grid Hesaplamaları				████
UHS + Deaggregation				████
Tehlike Haritaları					████
Rapor Yazımı					████
Sunum + Teslim					31/5

📝 İnteraktif İlerleme Takip Tablosu

Aşağıdaki tabloyu kopyalayarak Excel/Google Sheets'te kullanabilirsiniz. Her hafta ilerlemeyi işaretleyin:

Hafta	Ana Görev	Teslim Edilecek	Durum
1-2	Literatür taraması + proje kapsam	Literatür notları (Cornell formatı)	☐
3-4	Katalog toplama + birleştirme	Ham katalog (CSV)	☐
5-6	Declustering + completeness	İşlenmiş katalog + G-R parametreleri	☐
7-8	Fay modelleme + Mmax	Kaynak modeli dosyaları	☐
9-10	GMPE implementasyonu	GMPE kodları + logic tree	☐
11-12	OpenQuake konfigürasyon	Input XML dosyaları + test	☐
13-14	Grid PSHA hesaplamaları	PGA haritaları (ham)	☐
15-16	UHS + Deaggregation	Spektrum + analiz grafikleri	☐
17-18	Harita finalizasyonu	Yayın kalitesi haritalar	☐
19-20	Sonuç yorumlama	Tartışma bölümü taslağı	☐
21-22	Rapor yazımı	Final rapor taslağı (PDF)	☐
23	Revizyon + Sunum	31 Mayıs: RESMİ TESLİM	☐

💡 İlerleme Takip İpuçları:
• Bu tabloyu Google Sheets'e aktarın ve danışmanınızla paylaşın (otomatik güncelleme)
• Her Pazar akşamı durum sütununu güncelleyin (☐ → ☑)
• Gecikme olursa "Notlar" sütununa nedenini yazın ve çözüm planı belirleyin
• Yeşil ☑ işaretli satırlar motivasyon kaynağınız olsun!
• Danışman toplantılarında bu tabloyu açın ve ilerlemeyi gösterin

📈 Danışman Kontrol Listesi (Her Toplantıda Kontrol Edilecek)

Danışmanınızın her haftalık toplantıda kontrol etmesini isteyebileceğiniz maddeler:

🎯 Haftalık Kontrol Soruları:

1. Somut Çıktı Var mı?
☐ Bir dosya (CSV, Python script, grafik, harita) üretildi mi?
☐ Danışman bu dosyayı görebildi mi?

2. Metodolojik Doğruluk:
☐ Kullanılan yöntem literatürle uyumlu mu?
☐ Parametreler (b-değeri, Mmax, GMPE ağırlıkları) justification edildi mi?

3. Zaman Yönetimi:
☐ Bu hafta planı gerçekleşti mi?
☐ Gecikme varsa, telafi planı netleştirildi mi?

4. Gelecek Hafta Hazırlık:
☐ Gelecek hafta görevleri netleştirildi mi?
☐ Gerekli veri/yazılım/kaynak erişimi sağlandı mı?

5. Danışman Onayı:
☐ İlerleme tatmin edici mi?
☐ Bir sonraki aşamaya geçiş onaylandı mı?

🚨 Kırmızı Bayraklar (Erken Müdahale Gerektiren Durumlar)

Eğer aşağıdaki durumlardan biri varsa, danışmanınızla HEMEN görüşün:

⚠️ ACİL MÜDAHALE GEREKTİREN DURUMLAR:

🚩 Sürekli Gecikme: 2 hafta üst üste planlanan görev tamamlanamıyorsa
→ Çözüm: Kapsam daraltma, alternatif yöntem, ek kaynak desteği

🚩 Veri Erişim Sorunu: 10 günden fazla süredir gerekli veriye ulaşılamıyorsa
→ Çözüm: Alternatif veri kaynağı, Ding et al. supplementary data kullanımı

🚩 Teknik Takılma: Kod hatası/yazılım sorunu 5 günden fazla çözülemiyorsa
→ Çözüm: OpenQuake yerine CRISIS kullanımı, örnek kod bulma, teknik destek

🚩 Kavramsal Karışıklık: Temel PSHA adımları net anlaşılamıyorsa
→ Çözüm: Ek literatür okuma, danışman ek açıklama, örnek proje inceleme

🚩 Motivasyon Kaybı: 1 hafta boyunca hiç çalışılmamışsa
→ Çözüm: Danışmanla 1-1 toplantı, ara hedefler koyma, çalışma ortamı değişikliği

💡 Son Hatırlatma: Bu takvim bir "rehber"dir, "hapishane" değil. Bazen beklenmedik durumlar olabilir. Önemli olan: (1) Gecikmeleri erken fark etmek, (2) Danışmanınızla açık iletişim kurmak, (3) Telafi planı yapmak, (4) 31 Mayıs sabit tarihini asla kaybetmemek. Esneklik + disiplin = başarı!

📅 Proje Zaman Çizelgesi ve Kilometre Taşları 2 dönemlik detaylı çalışma planı ve teslim edilecekler

✅ Bu Bölümün Çıktıları:
• Dönem 1 ve Dönem 2 için haftalık çalışma planını bilmek
• Her hafta hangi görevlerin tamamlanması gerektiğini görmek
• Kritik kilometre taşlarını ve kontrol noktalarını tanımak
• Risk yönetimi ve alternatif planları öğrenmek

İki Dönemlik Çalışma Planı

Bitirme projesi iki dönem (Güz 2025-2026 ve Bahar 2025-2026) boyunca sürecektir. Her dönem için detaylı zaman çizelgesi ve teslim edilecekler:

Dönem 1 (Güz 2025-2026): Literatür, Veri Toplama ve Metodoloji

Hafta	Ana Görev	Teslim Edilecek
1-2	Proje kapsamı belirleme, danışman ile başlangıç toplantısı	Proje teklifi (EK-1A doldurulmuş)
3-5	Temel literatür taraması: PSHA metodolojisi, Cornell (1968), McGuire (2004)	Literatür özet notları (Cornell metodu)
6-8	Ding et al. (2024) makalesinin detaylı analizi, bölgesel tektonik literatürü	Makale özet raporu (Cornell yaklaşımı)
9-11	Deprem kataloğu toplama (CEA, Hong Kong Observatory, ISC)	Ham katalog dosyası (Excel/CSV)
12-14	Katalog homojenleştirme, declustering, completeness analizi	İşlenmiş katalog + Python kodları
15-16	Dönem sonu raporu hazırlama, sunuma hazırlık	Dönem Sonu Raporu (15-20 sayfa)

✅ Dönem 1 Hedefleri:
• PSHA metodolojisinin kavramsal olarak anlaşılması
• Hong Kong bölgesi tektonik yapısının detaylı öğrenilmesi
• Deprem kataloğunun işlenmiş ve PSHA için hazır hale getirilmesi
• Literatür taramasının tamamlanması (15-20 temel kaynak)

Dönem 2 (Bahar 2025-2026): PSHA Hesaplamaları ve Haritalama

Hafta	Ana Görev	Teslim Edilecek
1-2	Sismik kaynak karakterizasyonu: Fay geometrisi, maksimum magnitüd	Kaynak modeli dosyası (shapefile/XML)
3-5	GMPE seçimi ve implementasyonu (5 model), logic tree oluşturma	GMPE hesaplama kodları (Python)
6-8	PSHA hesaplamaları: Tek nokta (Hong Kong merkez) için tehlike eğrisi	Tehlike eğrisi grafiği, UHS spektrumu
9-11	Grid bazlı hesaplamalar: 2400 nokta için PGA ve Sa haritaları	PGA/Sa harita dosyaları (GeoTIFF/ASCII)
12-13	GIS görselleştirme: Tehlike haritaları, deaggregation analizi	Yayın kalitesi haritalar (PNG/PDF)
14-15	Final raporu yazımı, sonuçların yorumlanması	Final Rapor Taslağı
16	Danışman geri bildirimleri, son düzeltmeler, sunum hazırlığı	Final Rapor + Sunum

🎯 Dönem 2 Hedefleri:
• Hong Kong ve Guangdong için tam PSHA hesaplamalarının tamamlanması
• 475 ve 2475 yıl dönüş periyodu için PGA haritalarının üretilmesi
• Spektral ivme haritaları (T=0.2s, 1.0s) oluşturulması
• Deaggregation analiziyle dominant deprem senaryolarının belirlenmesi
• Akademik standartlarda 50-60 sayfa final rapor teslimi

Kritik Kilometre Taşları

🚩 Önemli Kontrol Noktaları:
1. Hafta 8 (Dönem 1): Ding et al. (2024) makalesi tam anlaşıldı mı? Cornell not-taking tamamlandı mı?
2. Hafta 14 (Dönem 1): Deprem kataloğu işlenmiş ve Gutenberg-Richter parametreleri hesaplanmış mı?
3. Hafta 5 (Dönem 2): GMPE kodları test edildi mi? Basit senaryolarla doğrulandı mı?
4. Hafta 11 (Dönem 2): Grid hesaplamaları tamamlandı mı? İlk haritalar üretildi mi?
5. Hafta 15 (Dönem 2): Final rapor taslağı danışman onayına sunuldu mu?

Haftalık Danışman Toplantıları

Her hafta düzenli toplantılar yapılacaktır:

Format: 30-45 dakika, yüz yüze veya online
Gündem: Geçen hafta ilerlemeler, sorunlar, sonraki hafta planı
Hazırlık: Her toplantıya kısa özet (1-2 sayfa) ile gelinecek
Kayıt: Toplantı notları tutulacak ve proje klasörüne eklenecek

Esneklik ve Risk Yönetimi

Projenin zamanında tamamlanması için olası riskler ve alternatif planlar:

Risk	Olasılık	Azaltma Stratejisi
Katalog verilerine erişim sorunu	Düşük	Ding et al. (2024) katalogunu kullanma, yayınlanmış verilere güvenme
PSHA kodlarında teknik zorluklar	Orta	Açık kaynak araçlar (OpenQuake, CRISIS) kullanma
Grid hesaplamaları çok uzun sürüyor	Orta	Paralel hesaplama (multiprocessing), daha kaba grid (0.2°)
GIS görselleştirme zorlukları	Düşük	QGIS kullanımı, hazır şablonlardan yararlanma

⏰ Zaman Yönetimi İpuçları:
• Her hafta en az 8-10 saat proje çalışması yapılmalı
• Dönem sonuna yakın "acele etme" yerine düzenli ilerleme tercih edilmeli
• Kod yazarken sık sık commit (Git) yapılarak ilerleme kaydedilmeli
• Her aşamada ara sonuçlar (grafikler, tablolar) kaydedilmeli
• Danışman toplantılarına hazırlıklı gelinmeli, sorular önceden not edilmeli

🎯 Zaman Yönetimi Görevleri:
1. Kendi kişisel haftalık çalışma takviminizi oluşturun (hangi günler proje çalışması?)
2. Dönem 1'in ilk 8 haftası için detaylı görev listesi yapın
3. Her hafta sonunda ilerleme raporunu nasıl tutacağınıza karar verin (Excel, Word, GitHub?)
4. Danışman toplantılarından önce hangi soruları soracağınızı planlayın

⚠️ Kısıtlar, Zorluklar ve Çözüm Önerileri Düşük sismisiteli bölge sorunları, veri kalitesi ve pratik çözümler

✅ Bu Bölümün Çıktıları:
• Düşük sismisiteli bölgelerdeki PSHA zorluklarını anlamak
• Veri kalitesi ve erişim sorunlarına çözüm stratejileri öğrenmek
• Zaman yönetimi ve kapsam dengesi konusunda gerçekçi yaklaşım geliştirmek
• Sık yapılan hatalardan kaçınmayı öğrenmek

Proje Kapsamında Karşılaşılabilecek Temel Zorluklar

Hong Kong ve Guangdong bölgesi için PSHA uygulaması, bazı özgün zorluklar içermektedir. Bu bölümde bu zorluklar ve önerilen çözümler tartışılacaktır.

1. Düşük Sismisiteli Bölge Özellikleri

Hong Kong, düşük-orta sismisiteli bir bölgedir. Bu durum şu zorlukları yaratır:

🔍 Zorluk:
• Tarihsel deprem kataloğunda büyük depremler (Mw>6.5) çok az
• Katalog kısa süreli (enstrümantal dönem sadece ~50 yıl)
• Maksimum magnitüd (Mmax) belirlemede yüksek belirsizlik
• GMPE'ler genellikle yüksek sismisiteli bölgeler için geliştirilmiş

Çözüm Önerileri:

Bölgesel Katalog Genişletme: Sadece Hong Kong değil, tüm Güney Çin kataloğu kullanılarak veri zenginleştirilmesi
Paleosismolojik Veri Entegrasyonu: Mevcut ise, kazı verilerinden tarihsel büyük depremler hakkında bilgi edinme
Tektonik Analiz: Fay uzunluğu ve kayma hızından Mmax tahmini (Wells & Coppersmith ilişkileri)
Logic Tree ile Belirsizlik Yönetimi: Farklı Mmax senaryoları (6.5, 7.0, 7.5) ağırlıklı olarak değerlendirme

💭 Felsefi Soru: "Görmediklerimizi nasıl modelleriz?" - Hong Kong'da son 120 yılda Mw>6.5 deprem olmadı. Ancak jeolojik kayıtlar 1000 yıllık bir zaman diliminde böyle depremlerin olabileceğini gösteriyor. PSHA'da bu uzun dönemli bilgiyi nasıl entegre etmeliyiz?

2. Veri Kalitesi ve Erişim Sorunları

Katalog Veri Kalitesi

Dönem	Kalite Sorunu	Çözüm
1904-1950	Konum belirsizliği ±20-50 km, magnitüd Ms olarak	Geniş kaynak zonları kullanma, magnitüd dönüşüm belirsizliği modelleme
1950-1970	Tamamlık sorunu (Mw<4.5 eksik olabilir)	Stepp (1972) completeness analizi, sadece tam periyod kullanma
1970-2023	Farklı ağlardan (CEA, HKO, ISC) veri birleştirme	Duplicate removal, en güvenilir kaynağı önceliklendirme

Fay Geometrisi Belirsizliği

Sorun: Wuchuan-Sihui fayının segmentasyonu ve derinlik yapısı iyi bilinmiyor
Çözüm: Ding et al. (2024) ve Zhou et al. (2012) çalışmalarından fay modeli alma, logic tree ile alternatif geometriler

3. GMPE Seçimi ve Uygunluk Testleri

Hong Kong için "en iyi" GMPE'yi seçmek zordur çünkü:

⚠️ GMPE Zorlukları:
• Bölgesel kayıt sayısı az (özellikle Mw>5.5 için)
• Batı ABD için geliştirilmiş GMPE'ler direkt uygulanamayabilir
• Bölgeye özgü GMPE (Yu13) sınırlı veri setine dayalı
• Farklı GMPE'ler arasında faktör 2-3 fark olabilir

Çözüm Stratejisi:

Multi-Model Yaklaşım: 5 farklı GMPE'yi logic tree ile birleştirme (epistemik belirsizlik yönetimi)
Residual Analizi: Mevcut Hong Kong kayıtlarıyla GMPE tahminlerini karşılaştırma
Bölgesel Ayarlama: Gerekirse, global GMPE'lere bölgesel düzeltme faktörü (ΔC₃ terimi) ekleme
Literatür Desteği: Ding et al. (2024) ile aynı GMPE seçimini kullanarak sonuçları karşılaştırılabilir kılma

4. Hesaplama ve Yazılım Zorlukları

Python Kod Geliştirme

PSHA hesaplamaları karmaşık entegraller ve çok sayıda döngü içerir:

Tipik Grid Hesaplama Yükü:
- 2400 grid noktası
- Her nokta için ~100,000 senaryo (M-R kombinasyonları)
- 5 GMPE modeli
- Toplam ~1.2 milyar iterasyon

Tahmini süre (optimize olmamış kod): 10-20 saat
  

Çözüm Önerileri:

Açık Kaynak Araçlar: OpenQuake veya CRISIS2015 gibi hazır PSHA yazılımlarını kullanma
Paralel Hesaplama: Python'da multiprocessing modülü ile CPU çekirdeklerini paralel kullanma
Vektorizasyon: NumPy array işlemleri ile döngüleri hızlandırma
Kademeli Yaklaşım: İlk önce tek nokta için kod test etme, sonra grid'e genişletme

5. Zaman Yönetimi ve Kapsam Dengesi

Bitirme projesi sınırlı sürede tamamlanmalıdır. Gerçekçi hedefler koymak kritiktir:

⏰ Zaman Kısıtları:
• Toplam ~6 ay (2 dönem)
• Diğer derslerle paralel yürütme
• Danışman erişilebilirliği (haftalık toplantılar)
• Veri toplama ve yazılım öğrenme süresi

Öncelik Sıralaması:

Temel (Mutlaka Yapılacak): 475 yıl için PGA haritası, tek UHS spektrumu
İkincil (Zaman Varsa): 2475 yıl haritası, spektral ivme haritaları (T=0.2s, 1.0s)
İleri Seviye (Bonus): Deaggregation analizi, zemin etkisi hassasiyet çalışması

💭 Gerçekçi Hedef Belirleme: Mükemmel bir PSHA çalışması için 1-2 yıl gerekebilir. Bitirme projesi için en önemli şey, metodolojinin anlaşılması ve temel sonuçların elde edilmesidir. "Basit ama doğru" hedefi, "karmaşık ama yarım" hedefinden daha iyidir.

6. Literatüre Özgün Katkı Sağlama Baskısı

Ding et al. (2024) aynı bölge için güncel bir çalışma yayınlamıştır. Projenin özgün katkısı ne olacak?

Önerilen Farklılaşma Stratejileri:

Metodolojik Detay: Ding et al. bazı adımları kısaca özetliyor; projeniz her adımı detaylı açıklayabilir
Duyarlılık Analizi: Farklı GMPE ağırlıkları, Mmax senaryoları için sonuç değişimini gösterme
Zemin Etkisi: Farklı Vs30 değerleri için harita üretme (site-specific hazard)
Eğitimsel Değer: PSHA metodolojisini öğrenmek ve uygulamak başlı başına değerlidir; her çalışma "ilk" olmak zorunda değil

7. Raporlama ve Akademik Yazım

Final rapor akademik standartlarda olmalıdır:

📝 Rapor Beklentileri:
• Uzunluk: 50-60 sayfa (ekler hariç)
• Yapı: Giriş, Literatür, Metodoloji, Veri, Sonuçlar, Tartışma, Sonuç
• Referans: 30-40 kaynak, düzgün atıf formatı
• Görsel: 15-20 şekil/tablo (yüksek kalite)
• Dil: Akademik Türkçe, teknik terimler doğru kullanılmalı

Yaygın Hatalar ve Önlemler:

Hata: Metodoloji kısmı çok kısa, "PSHA yaptık" deyip geçmek
Önlem: Her adımı denklemlerle, akış diyagramlarıyla detaylandırma
Hata: Sonuçları yorumsuz sadece gösterme
Önlem: Her şekil/tablo için en az 1 paragraf yorum yazma
Hata: Referansları rastgele atma
Önlem: Her iddia için kaynak belirtme, Mendeley/Zotero kullanma

⚠️ PROJENİN TAMAMINDA SIK YAPILAN HATALAR ÖZETİ:

Katalog İşleme:
❌ Magnitüd dönüşümlerini ihmal etmek
❌ Declustering yapmamak
❌ Completeness analizini atlamak

Fay Karakterizasyonu:
❌ Mmax'ı sadece tarihsel kayıtlardan belirlemek
❌ Fay segmentasyonunu dikkate almamak

GMPE Seçimi:
❌ Tek GMPE kullanıp belirsizliği ihmal etmek
❌ Zemin etkisini (Vs30) göz ardı etmek

PSHA Hesaplamaları:
❌ Arka plan sismisitesini unutmak
❌ Deaggregation analizi yapmamak

Haritalama:
❌ Haritaları doğrulamadan yayınlamak
❌ Renk skalasını okunaksız seçmek

Zaman Yönetimi:
❌ Dönem sonuna bırakıp acele etmek
❌ Gerçekçi olmayan hedefler koymak

🎯 Zorluk Yönetimi Görevleri:
1. Hong Kong için Mmax belirlemenin neden zor olduğunu 3 nedene dayandırarak açıklayın
2. Projenizde karşılaşabileceğiniz en büyük 3 zorluğu belirleyin ve her biri için bir çözüm stratejisi geliştirin
3. Zaman çizelgesinde hangi görevlerin "esnek" (ertelenebilir) hangilerinin "kritik" (mutlaka zamanında) olduğunu işaretleyin
4. Sık yapılan hatalar listesinden en az 5 tanesini "ben bunu yapmayacağım çünkü..." şeklinde kendi notlarınıza ekleyin

🌱 Sürdürülebilirlik ve Gelecek Perspektifi Akademik yayın potansiyeli, yüksek lisans bağlantısı ve kariyer değeri

✅ Bu Bölümün Çıktıları:
• Projenin uzun vadeli akademik ve kariyer değerini anlamak
• Yayın ve konferans sunumu olanaklarını öğrenmek
• Yüksek lisans için bu projenin nasıl temel oluşturabileceğini görmek
• Açık bilim ve veri paylaşımı stratejilerini bilmek

Projenin Uzun Vadeli Değeri

Bu bitirme projesi, öğrenci için sadece bir diploma gereksinimi değil, aynı zamanda gelecek kariyer yolculuğunda temel oluşturacak bir deneyimdir.

🎓 Kariyer Kazanımları:
• Teknik Beceriler: PSHA metodolojisi, Python programlama, GIS analitiği
• Araştırma Becerileri: Literatür tarama, veri işleme, bilimsel yazım
• Proje Yönetimi: Zaman planlama, danışman iletişimi, raporlama
• Alan Uzmanlığı: Güney Çin sismik jeolojisi, bölgesel tektonik

Akademik Yayın Potansiyeli

Proje başarıyla tamamlandığında, aşağıdaki yayın seçenekleri değerlendirilebilir:

1. Konferans Sunumu

Türkiye Jeofizik Kurultayı: Ulusal konferans, poster veya sözlü sunum
EGU (European Geosciences Union): Uluslararası platform, geniş katılım
AOGS (Asia Oceania Geosciences Society): Asya-Pasifik odaklı, bölgesel ilgi

2. Dergi Makalesi (Potansiyel)

Eğer sonuçlar özgün katkı içeriyorsa:

Hedef Dergiler: Natural Hazards, Bulletin of Earthquake Engineering, Soil Dynamics and Earthquake Engineering
Hazırlık Süreci: 3-6 ay ek çalışma, danışmanla ortak yazarlık
Değer: CV'ye güçlü katkı, lisansüstü başvurularda avantaj

Gelecekte Genişletme İmkanları

Bu proje temel olarak bitirilse bile, gelecekte şu yönlerde genişletilebilir:

Teknik Genişletmeler

Genişletme	Açıklama	Süre
3D Zemin Modeli	Vs30 değişkenliğini daha detaylı modelleme, zemin amplifikasyonu	2-3 ay
Zaman-Bağımlı PSHA	Fay tekrarlama aralıklarını hesaba katma (Brownian Passage Time modeli)	3-4 ay
Yapı-Spesifik Analiz	Belirli yapılar (köprüler, gökdelenler) için özelleşmiş tehlike değerlendirmesi	1-2 ay
Senaryo Depremleri	Deterministik yaklaşımla "en kötü senaryo" deprem simülasyonları	1 ay

Yüksek Lisans Bağlantısı

Bu proje, potansiyel yüksek lisans konuları için temel oluşturabilir:

Deprem Riski Değerlendirmesi: PSHA sonuçlarını yapı envanteri ile birleştirerek ekonomik kayıp tahmini
Bölgesel GMPE Geliştirme: Güney Çin için özgün bir GMPE modeli türetme
Yapay Zeka Uygulamaları: Makine öğrenmesi ile deprem kataloğu tamamlama veya GMPE optimizasyonu
İklim Değişikliği ve Sismik Tehlike: Deniz seviyesi yükselişinin kıyı yapıları üzerindeki sismik risk etkisi

💭 Kariyer Planlaması: Bu bitirme projesi, bir "son ürün" değil, bir "başlangıç noktası" olarak görülmelidir. Öğrendikleriniz, bir sonraki adımınız için (yüksek lisans, iş hayatı, doktora) sağlam bir temel oluşturacaktır. Projeyi tamamlarken, "bundan sonra nereye gitmek istiyorum?" sorusunu da düşünün.

Açık Bilim ve Veri Paylaşımı

Modern bilimsel etiğin bir parçası olarak, proje verileri ve kodları açık erişimli olarak paylaşılabilir:

GitHub Deposu

İçerik: Python kodları, katalog işleme scriptleri, GMPE implementasyonları
Lisans: MIT veya GPL (açık kaynak)
Değer: Başkalarının çalışmanızı kullanması, atıf alma şansı

Zenodo Veri Arşivi

İçerik: İşlenmiş deprem kataloğu, tehlike haritaları (GeoTIFF), sonuç tabloları
DOI: Kalıcı tanımlayıcı, atıf yapılabilir
Değer: Akademik şeffaflık, tekrarlanabilirlik

Sektörel Uygulamalar

Bu projenin sonuçları, gerçek dünya problemlerinde kullanılabilir:

🏗️ Potansiyel Kullanım Alanları:
• Yapı Tasarımı: Hong Kong'da yeni binaların deprem yüklerinin belirlenmesi
• Sigorta Sektörü: Deprem sigortası primlerinin bölgesel farklılaştırılması
• Altyapı Planlaması: Metro, köprü, baraj gibi kritik yapıların yerleşim kararları
• Acil Durum Yönetimi: Afet senaryoları ve müdahale planları için veri
• Emlak Değerlendirmesi: Deprem riski düşük bölgelerin tercih edilmesi

Kişisel Gelişim ve Yansıma

Proje sürecinde öğrenilen dersler ve kişisel büyüme:

Belirsizlikle Yaşamak: PSHA, belirsizliği yönetme sanatıdır. Her parametre bir dağılımdır, her sonuç bir olasılıktır.
Çok Disiplinli Düşünme: Jeoloji, matematik, istatistik, programlama, GIS - hepsi bir arada
Büyük Resmi Görme: Sadece hesaplama yapmak değil, sonuçların toplum için ne anlama geldiğini anlamak
Akademik Dürüstlük: Kendi sınırlarını bilmek, ne bilmediğini kabul etmek

💡 Son Düşünce: Bu proje bittiğinde, elinizde sadece bir rapor ve birkaç harita olmayacak. Elinizde karmaşık bir problemi sistematik olarak ele alma, belirsizlikleri yönetme, ve bilimsel yöntemle gerçek dünya sorularını yanıtlama beceriniz olacak. Bu beceriler, hayatınızın geri kalanında size eşlik edecektir - hangi kariyeri seçerseniz seçin.

🎯 Gelecek Planlama Görevleri:
1. Bu projeden sonra hangi konferanslara başvurmak istediğinizi araştırın (tarihler, süreler, başvuru prosedürleri)
2. Yüksek lisans yapmayı düşünüyorsanız, bu projenin hangi yüksek lisans konularına zemin hazırlayabileceğini listeleyin
3. GitHub hesabı açın ve proje kodlarını düzenli olarak commit etmeye başlayın
4. Projenin potansiyel sektörel kullanımlarından birini seçin ve 1 sayfalık "uygulama senaryosu" yazın

❓ Sık Sorulan Sorular (FAQ) PSHA, Hong Kong bölgesi ve proje yönetimiyle ilgili sık sorulan sorular

PSHA Metodolojisi Hakkında

S1: PSHA ile deterministik sismik tehlike analizi arasındaki temel fark nedir?

Cevap: Deterministik analiz tek bir "en kötü senaryo" depremini (genellikle en yakın fayda maksimum magnitüd) seçer ve bunun yer hareketini hesaplar. PSHA ise tüm olası senaryoları (farklı magnitüdler, farklı mesafeler, farklı kaynaklar) ve bunların oluşum olasılıklarını dikkate alır, sonucu olasılık cinsinden (örn. %10 aşılma/50 yıl) verir. PSHA risk yönetimi için daha uygun, deterministik analiz "en kötü durum" planlaması için kullanılır.

S2: Logic tree yaklaşımı nedir ve neden gereklidir?

Cevap: Logic tree, epistemik belirsizlikleri (bilgi eksikliklerinden kaynaklanan) yönetmek için kullanılır. Örneğin, "Hong Kong için hangi GMPE en iyidir?" sorusunun kesin bir cevabı yoktur. Logic tree yaklaşımında 5 farklı GMPE'yi farklı ağırlıklarla (%15, %25, %25, %20, %15) birleştiririz. Bu, sonuçların tek bir modelin varsayımlarına bağımlı olmamasını sağlar.

S3: Neden 475 yıl dönüş periyodu yaygın kullanılır?

Cevap: 475 yıl dönüş periyodu, %10 aşılma olasılığı/50 yıl'a karşılık gelir. Bu, bir binanın tipik kullanım ömrü (50 yıl) boyunca %10 olasılıkla bu seviyenin aşılacağı anlamına gelir. Bu seviye, çoğu yapı yönetmeliğinde "tasarım depremi" (DBE - Design Basis Earthquake) olarak kabul edilir. 2475 yıl (%2 aşılma/50 yıl) ise kritik yapılar için kullanılan "maksimum deprem" (MCE) seviyesidir.

Hong Kong Bölgesi Hakkında

S4: Hong Kong neden düşük sismisiteye rağmen deprem riski taşıyor?

Cevap: Hong Kong'da depremler nispeten nadir ve küçük büyüklüktedir (son 100 yılda maksimum Mw 6.1). Ancak:

Yüksek yapı yoğunluğu (gökdelenler, köprüler)
Kritik altyapı (metro, tüneller)
Ekonomik değer ($trılyonlarca)
Nüfus yoğunluğu (7+ milyon insan)

Bu faktörler, nadir bir büyük depremin bile katastrofik sonuçlara yol açabileceği anlamına gelir. Risk = Tehlike × Maruziyet × Kırılganlık formülünde, düşük tehlike yüksek maruziyet ve kırılganlıkla dengelenir.

S5: Wuchuan-Sihui fay zonu neden bu kadar önemli?

Cevap: WSFZ:

Hong Kong'a en yakın büyük aktif fay (~50 km)
~300 km uzunluğunda → Mw 7.0-7.5 potansiyeli
Tarihsel olarak büyük depremler üretmiş (1918 Mw 6.1)
PSHA hesaplamalarında Hong Kong tehlikesinin %60-70'ini oluşturuyor

Bu fayın karakterizasyonundaki belirsizlikler (Mmax, segmentasyon), PSHA sonuçlarını önemli ölçüde etkiler.

Proje Yönetimi Hakkında

S6: Deprem kataloğuna nasıl erişebilirim?

Cevap: Üç ana kaynak:

Hong Kong Observatory (HKO): https://www.hko.gov.hk - Bölgesel katalog (1979-günümüz)
ISC (International Seismological Centre): http://www.isc.ac.uk/ - Global katalog, ücretsiz
Ding et al. (2024) Supplementary Material: Makale eklerinde katalog olabilir

CEA (China Earthquake Administration) verisi için resmi talep gerekebilir.

S7: Python bilmiyorum, PSHA hesaplamaları için ne yapmalıyım?

Cevap: İki seçenek:

Hızlı Öğrenme: Python temellerini 2-3 haftada öğrenebilirsiniz (NumPy, Pandas, Matplotlib). Online kaynaklar: Codecademy, DataCamp, YouTube.
Hazır Yazılımlar: OpenQuake veya CRISIS2015 gibi GUI tabanlı PSHA araçlarını kullanın. Bunlar kod yazmadan hesaplama yapmanıza izin verir.

Proje için Python öğrenmek uzun vadede daha faydalıdır çünkü özelleştirme ve otomasyon imkanı sunar.

S8: Zaman yetersizliği nedeniyle bazı adımları atlayabilir miyim?

Cevap: Bazı adımlar kritik ve atlanamaz:

✅ Kritik: Katalog homojenleştirme (magnitüd dönüşümü)
✅ Kritik: Declustering (artçı sarsıntıları çıkarma)
✅ Kritik: GMPE seçimi (en az 3 model)
✅ Kritik: 475 yıl için PGA haritası

Atlanabilir/ertelenebilir:

⏸️ İkincil: Deaggregation analizi
⏸️ İkincil: 2475 yıl haritası
⏸️ İkincil: Spektral ivme haritaları (T>0.2s)

Önceliği kritik adımlara verin, zamanınız kalırsa ikincil görevlere geçin.

Teknik Sorular

S9: Gutenberg-Richter b-değeri nedir ve nasıl yorumlanır?

Cevap: b-değeri, magnitüd-frekans ilişkisinin eğimidir:

log₁₀(N) = a - b·M

b ≈ 1.0: "Normal" sismik aktivite
b < 0.8: Büyük depremlerin oransal olarak fazla olduğu bölgeler
b > 1.2: Küçük depremlerin baskın olduğu bölgeler
  

Hong Kong için b≈0.92, bu orta-küçük depremlerin daha sık olduğunu gösterir (tipik bir değer).

S10: Maksimum magnitüdü (Mmax) nasıl belirlerim?

Cevap: Üç yaklaşımı birleştirin:

Tarihsel Maksimum + Güvenlik Marjı: Mhist_max + 0.5 = 6.1 + 0.5 = 6.6
Fay Uzunluğu İlişkisi: Wells & Coppersmith (1994) ile hesaplama
Tektonik Analoji: Benzer tektonik ortamlardaki Mmax değerleri

Sonuç: Logic tree ile 3 senaryo (Mmax = 6.5, 7.0, 7.5) ve ağırlıklar (%20, %60, %20) kullanın.

Yaygın Endişeler

S11: Ding et al. (2024) zaten bu çalışmayı yaptı, benim projem tekrar olmuyor mu?

Cevap: Hayır! Bitirme projesi:

Eğitimsel amaçlı: Metodoloji öğrenmek ve uygulamak başlı başına değerlidir
Detaylı dokümantasyon: Ding et al. bazı adımları kısa geçiyor, siz her adımı detaylandırıyorsunuz
Doğrulama: Onların sonuçlarını bağımsız olarak doğrulamak bilimsel açıdan değerlidir
Farklılaşma fırsatı: Zemin etkisi, duyarlılık analizleri gibi ek çalışmalar ekleyebilirsiniz

S12: Projemi bitirmek için yeterli vaktim olmayabilir, ne yapmalıyım?

Cevap: Öncelik yönetimi:

Temel hedefleri belirleyin: 475 yıl PGA haritası mutlaka olacak
Erken başlayın: Dönem başında literatür taramasına başlayın
Haftalık ilerleme: Her hafta 8-10 saat düzenli çalışın (dönem sonuna bırakmayın)
Danışman desteği: Zorlukları erken paylaşın, çözüm için danışmanınıza danışın
Araçları kullanın: OpenQuake gibi hazır yazılımlar zaman kazandırır

🛠️ Kullanılacak Yazılımlar ve Araçlar (GitHub + Tutorial) PSHA, GMPE, katalog işleme, GIS ve görselleştirme araçları

✅ Bu Bölümün Amacı:
• Projede kullanılacak uluslararası yazılımları tanımak
• Her yazılımın GitHub deposuna ve dokümantasyonuna erişim sağlamak
• Video tutorial kaynakları ile öğrenme sürecini hızlandırmak
• Alternatif araçlar arasından en uygununu seçebilmek

🔬 PSHA Yazılımları

1. OpenQuake Engine (OQ)

📌 Kullanım: Tam kapsamlı PSHA, DSHA, hazard curves, UHS, deaggregation, scenario modeling
🔗 GitHub: https://github.com/gem/oq-engine
📚 Resmi Docs: https://docs.openquake.org
🎥 Tutorial Playlist: OpenQuake Official Tutorials
💡 Avantaj: GEM (Global Earthquake Model) tarafından destekleniyor, en kapsamlı açık kaynak PSHA aracı
⚠️ Not: Python 3.8+ gerektirir, kurulum 30-45 dakika sürebilir

2. CRISIS (2015 Version)

📌 Kullanım: PSHA, hazard curves, UHS, GUI tabanlı (kod yazmadan kullanım)
🔗 İndirme: PreventionWeb - CRISIS2015
📚 Manual: PDF manual (indirme ile birlikte gelir)
🎥 Tutorial: CRISIS Tutorial (İspanyolca)
💡 Avantaj: Windows GUI, kod bilgisi gerektirmez, hızlı öğrenme eğrisi
⚠️ Not: Sadece Windows, OpenQuake kadar esnek değil

3. EZ-FRISK

📌 Kullanım: Basitleştirilmiş PSHA, eğitim amaçlı
🔗 USGS Tool: https://www.usgs.gov/software/ez-frisk
💡 Avantaj: USGS tarafından geliştirilen, çok basit interface
⚠️ Not: Araştırma seviyesi projeler için sınırlı, ama kavramları öğrenmek için mükemmel

📊 Deprem Kataloğu İşleme Araçları

1. ObsPy (Python)

📌 Kullanım: Sismolojik veri işleme, katalog okuma/yazma, waveform analizi, declustering
🔗 GitHub: https://github.com/obspy/obspy
📚 Docs: https://docs.obspy.org
🎥 Tutorial: ObsPy Tutorial for Seismology
💡 Kod Örneği:

# Katalog okuma
from obspy import read_events
catalog = read_events("earthquake_catalog.xml")

# Magnitüd filtreleme
filtered = catalog.filter("magnitude >= 4.0")

# Declustering için Gardner-Knopoff
from obspy.signal.trigger import gardner_knopoff_decluster
    

2. ZMAP (MATLAB)

📌 Kullanım: Katalog analizi, completeness, b-değeri hesaplama, clustering
🔗 GitHub: https://github.com/CelsoReyes/zmap7
📚 Referans: Wiemer (2001) - Seismological Research Letters
💡 Avantaj: GUI tabanlı, Stepp analizi dahil
⚠️ Not: MATLAB lisansı gerektirir (üniversite lisansı kullanılabilir)

3. Pandas + NumPy (Python)

📌 Kullanım: Genel veri işleme, CSV okuma, magnitüd dönüşümleri
🔗 Pandas GitHub: https://github.com/pandas-dev/pandas
📚 Tutorial: Pandas Official Tutorials
💡 Kod Örneği:

import pandas as pd

# Katalog yükleme
catalog = pd.read_csv('earthquake_catalog.csv')

# Magnitüd dönüşümü (Ms -> Mw)
catalog['Mw'] = 0.85 * catalog['Ms'] + 1.03

# Declustering sonrası kaydetme
catalog_declust.to_csv('catalog_processed.csv', index=False)
    

🌍 GIS ve Haritalama Araçları

1. QGIS (Quantum GIS)

📌 Kullanım: Coğrafi veri görselleştirme, tehlike haritaları, fay geometrisi
🔗 İndirme: https://qgis.org
📚 Tutorials: QGIS Tutorials
🎥 Video: QGIS Complete Tutorial
💡 Avantaj: Tamamen ücretsiz, Python API (PyQGIS) ile otomasyon
⚠️ Plugin Önerisi: "Heatmap", "Contour" eklentilerini kurun

2. GeoPandas (Python)

📌 Kullanım: Python içinde GIS işlemleri, shapefile okuma/yazma
🔗 GitHub: https://github.com/geopandas/geopandas
📚 Docs: https://geopandas.org
💡 Kod Örneği:

import geopandas as gpd
import matplotlib.pyplot as plt

# Fay geometrisi yükleme
faults = gpd.read_file('faults.shp')

# PGA grid verisi
pga_grid = gpd.read_file('pga_475yr.geojson')

# Harita çizimi
fig, ax = plt.subplots(figsize=(12, 10))
pga_grid.plot(column='PGA', cmap='YlOrRd', legend=True, ax=ax)
faults.plot(ax=ax, color='black', linewidth=2)
plt.savefig('hazard_map.png', dpi=300)
    

3. GMT (Generic Mapping Tools)

📌 Kullanım: Yayın kalitesi jeofizik haritalar
🔗 GitHub: https://github.com/GenericMappingTools/gmt
📚 Docs: https://docs.generic-mapping-tools.org
💡 Avantaj: Profesyonel jeofizik dergilerinde kullanılan standart
⚠️ Not: Öğrenme eğrisi dik, ama çıktı kalitesi mükemmel

📈 Veri Görselleştirme ve Analiz

1. Matplotlib + Seaborn (Python)

📌 Kullanım: Grafik çizimi (hazard curves, UHS, deaggregation, G-R plots)
🔗 Matplotlib GitHub: https://github.com/matplotlib/matplotlib
🔗 Seaborn GitHub: https://github.com/mwaskom/seaborn
🎥 Tutorial: Matplotlib Tutorial
💡 Kod Örneği:

import matplotlib.pyplot as plt
import numpy as np

# Hazard curve
pga_levels = np.logspace(-2, 0, 50)  # 0.01g to 1.0g
exceedance_rates = lambda_calculation(pga_levels)

plt.figure(figsize=(10, 6))
plt.loglog(pga_levels, exceedance_rates)
plt.xlabel('PGA (g)')
plt.ylabel('Annual Exceedance Rate')
plt.title('Hazard Curve - Hong Kong')
plt.grid(True, alpha=0.3)
plt.savefig('hazard_curve.png', dpi=300)
    

2. Plotly (Python - İnteraktif)

📌 Kullanım: İnteraktif grafikler, web tabanlı görselleştirme
🔗 GitHub: https://github.com/plotly/plotly.py
📚 Docs: https://plotly.com/python
💡 Avantaj: Zoom, pan, hover bilgileri ile interaktif haritalar

🧮 GMPE İmplementasyonu

1. gmpe-smtk (OpenQuake GMPE Toolkit)

📌 Kullanım: 100+ GMPE modeli hazır, karşılaştırma, residual analizi
🔗 GitHub: https://github.com/GEMScienceTools/gmpe-smtk
📚 Paper: Weatherill et al. (2020) - SRL
💡 Avantaj: Boore & Atkinson, Campbell & Bozorgnia, Zhao vb. hepsi mevcut
💡 Kod Örneği:

from openquake.hazardlib.gsim import boore_atkinson_2008

# GMPE başlatma
gmpe = boore_atkinson_2008.BooreAtkinson2008()

# PGA hesaplama
pga = gmpe.get_mean_and_stddevs(
    sites, rup, dists, imt, stddev_types=['Total']
)
    

2. NGA-West2 Flatfiles

📌 Kullanım: GMPE test verisi, empirical ground motion database
🔗 PEER: NGA-West2 Database
💡 Not: Ücretsiz kayıt gerektirir, 13,000+ strong motion kaydı

💻 Genel Programlama ve Veri Bilimi

1. Jupyter Notebook

📌 Kullanım: İnteraktif Python çalışma ortamı, kod + görsel + metin birlikte
🔗 GitHub: https://github.com/jupyter/notebook
📚 Tutorial: Try Jupyter
💡 Avantaj: Proje dokümantasyonu için ideal, kod + açıklama + grafik bir arada

2. Anaconda (Python Distribution)

📌 Kullanım: Tüm bilimsel Python paketlerini tek kurulumda
🔗 İndirme: https://www.anaconda.com
💡 İçerik: NumPy, Pandas, Matplotlib, SciPy, Jupyter hepsi dahil
⚠️ Önerilen: Proje başında ilk yüklenmeli

📥 Veri Kaynakları

1. ISC Catalogue

📌 Kullanım: Global deprem kataloğu (1904-günümüz)
🔗 Web: ISC Bulletin
💡 Format: CSV, QuakeML, ISF

2. USGS Earthquake Catalog

📌 Kullanım: Global katalog, özellikle 1970 sonrası güçlü
🔗 Web: USGS Search
🔗 API: FDSN Web Service

3. USGS Faults Database

📌 Kullanım: Global fay geometrisi (Quaternary faults)
🔗 Web: USGS Faults
💡 Format: Shapefile, KML, GeoJSON

🎓 Öğrenme Kaynakları ve Topluluklar

📚 Önerilen Online Kurslar:
• Coursera - Earthquake Engineering
• edX - Geology and Geophysics
• YouTube - OpenQuake Channel

💬 Topluluklar ve Forumlar:
• OpenQuake Users Group
• Stack Overflow - Seismology
• Seismological Society of America

🎯 Yazılım Kurulum Kontrol Listesi:
1. ☐ Anaconda Python indir ve kur (NumPy, Pandas, Matplotlib dahil)
2. ☐ QGIS indir ve kur (GIS görselleştirme için)
3. ☐ OpenQuake Engine kur (`pip install openquake.engine`)
4. ☐ ObsPy kur (`pip install obspy`)
5. ☐ GeoPandas kur (`pip install geopandas`)
6. ☐ Jupyter Notebook aç ve test et
7. ☐ ISC ve USGS katalog erişimini dene
8. ☐ QGIS'te örnek shapefile aç ve görüntüle

💡 Hangi Yazılımı Seçmeli?
Başlangıç seviyesi: CRISIS2015 (GUI, kolay)
İleri seviye: OpenQuake (esneklik, güç)
Hızlı prototipleme: Python + Jupyter + Pandas + Matplotlib
Yayın kalitesi haritalar: QGIS veya GMT

Projeniz için önerim: OpenQuake (PSHA) + Python/Pandas (katalog) + QGIS (haritalar) kombinasyonu. Bu üçlü, hem güçlü hem de iş piyasasında değerli beceriler kazandırır.

🎥 Video Kaynakları ve Öğrenme Destekleri Prof. Öncel YouTube kanalı + uluslararası PSHA ve deprem mühendisliği videoları

✅ Bu Bölümün Amacı:
• Görsel öğrenme ile PSHA kavramlarını pekiştirmek
• Prof. Dr. Ali Osman Öncel'in YouTube kanalından ilgili videoları takip etmek
• Uluslararası kaliteli tutorial kaynaklarına erişmek
• Yazılım kullanımını adım adım öğrenmek

🎓 Prof. Dr. Ali Osman Öncel - YouTube Kanalı

📺 Kanal: @aliosmanoncel

Bu kanal, sismoloji, deprem mühendisliği, PSHA metodolojisi ve bölgesel deprem tehlikesi konularında Türkçe içerikler sunmaktadır. Bitirme projeniz için özellikle aşağıdaki video serilerini takip etmeniz önerilir:

📌 Proje İle Doğrudan İlgili Videolar

🌟 PROJE GENELİ: Hong Kong PSHA Bitirme Projesi Tanıtımı

🎯 Video İçeriği: Bu video, Hong Kong ve Guangdong bölgesi için hazırlanan bu bitirme projesinin genel tanıtımını sunmaktadır. Projenin kapsamı, metodolojisi, kullanılacak araçlar, zaman planlaması ve beklenen çıktılar açıklanmaktadır.

🎙️ Sunan: Prof. Dr. Ali Osman Öncel
⏱️ Süre: ~20-25 dakika
📚 Kapsam: Cornell (1968) PSHA yaklaşımı, deprem kataloğu işleme, fay karakterizasyonu, GMPE seçimi, OpenQuake kullanımı, tehlike haritaları, rapor yazımı süreçleri.

⚡ NEDEN İZLENMELİ?
Bu video, EduPanel dokümanında detaylı olarak anlatılan tüm sürecin özet bir panoramasını sunar. "Büyük resmi" görmek için ideal bir başlangıç noktasıdır:

Projenin tüm aşamalarını (katalog → fay → GMPE → PSHA → harita) görsel olarak anlar
Her aşamanın neden gerekli olduğunu kavrar
Kullanılacak yazılımlar ve araçlar hakkında ön bilgi edinir
Zaman yönetimi ve kilometre taşları konusunda fikir sahibi olur
Danışmanla ilk toplantıya daha hazırlıklı gider

📅 İzleme Zamanı: Proje Başlangıcı - İlk Hafta
📝 Sonrası: EduPanel'i baştan sona okuyun, her bölümü videodan öğrendiğiniz genel çerçeveyle ilişkilendirin

🔴 Hong Kong Deprem Riski Genel Bakış

İçerik: Hong Kong'un deprem riski profili, bölgesel tektonik yapı, düşük sismisiteli ancak yüksek riskli bölge özellikleri
Süre: ~15 dakika
Önemi: Projenin bölgesel bağlamını anlamak için mutlaka izlenmeli
Ne Zaman İzlenmeli: Proje başlangıcında (1. hafta)

💭 Not: Prof. Öncel'in kanalında PSHA, deprem kataloğu, fay sistemleri ve deprem mühendisliği ile ilgili güncel videolar yayınlanmaktadır. Kanal aboneliği yaparak yeni içeriklerden haberdar olabilirsiniz. Özellikle Türkçe kaynak bulmakta zorlanılan teknik konular için bu kanal değerli bir başvuru kaynağıdır.

🌍 Uluslararası PSHA ve Sismoloji Videoları

1. OpenQuake Resmi Eğitim Serisi

🎥 Kanal: OpenQuake Official
📺 Playlist: OpenQuake Training Series
İçerik:

OpenQuake Engine kurulumu ve konfigürasyonu
Source model oluşturma (XML formatı)
GMPE logic tree yapılandırması
Classical PSHA hesaplamaları
Hazard curves ve UHS üretimi
Disaggregation analizi

Süre: 10-20 dakikalık videolar (toplam ~6 saat)
Seviye: Başlangıç-Orta
Ne Zaman İzlenmeli: Mart ayı (OpenQuake konfigürasyon aşaması)

2. PSHA Fundamentals

🎥 Video: Probabilistic Seismic Hazard Analysis - Introduction
Kanal: Stanford University - John Baker
İçerik: PSHA'nın temel mantığı, Cornell (1968) yaklaşımı, matematik formülasyon
Süre: 50 dakika
Seviye: İleri (akademik)
Ne Zaman İzlenmeli: Literatür taraması sırasında (Ocak-Şubat)
💡 Not: Baker'ın makalesi (2008) ile birlikte izlenirse çok faydalı

3. GMPE Concepts and Application

🎥 Video: Ground Motion Prediction Equations Explained
Kanal: PEER (Pacific Earthquake Engineering Research Center)
İçerik: GMPE temel kavramları, NGA-West2 modelleri, aleatorik vs epistemik belirsizlik
Süre: 35 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: GMPE seçimi aşaması (Mart)

4. Earthquake Catalog Processing with Python

🎥 Video: ObsPy Tutorial - Earthquake Catalog Analysis
Kanal: ObsPy Community
İçerik:

Katalog dosyası okuma (QuakeML, CSV)
Magnitüd filtreleme ve dönüşüm
Declustering algoritmaları
Gutenberg-Richter b-değeri hesaplama
Katalog görselleştirme

Süre: 45 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: Katalog işleme aşaması (Ocak-Şubat)

5. QGIS for Seismic Hazard Mapping

🎥 Video: QGIS Complete Tutorial for Geosciences
Kanal: QGIS Tutorials
İçerik:

Shapefile yükleme ve düzenleme
Raster data (GeoTIFF) ile çalışma
Kontur haritaları oluşturma
Renk skalası ve lejant düzenleme
Yayın kalitesi harita export

Süre: 1 saat 20 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: Harita üretimi aşaması (Mayıs)

6. Gutenberg-Richter Law and b-value

🎥 Video: Understanding Gutenberg-Richter Relationship
Kanal: Seismology Explained
İçerik: G-R ilişkisinin fiziksel anlamı, b-değeri hesaplama, maksimum likelihood yöntemi
Süre: 25 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: Katalog analizi sırasında (Şubat)

7. Fault Geometry and Maximum Magnitude

🎥 Video: Estimating Maximum Earthquake Magnitude
Kanal: USGS Earthquake Hazards Program
İçerik: Wells & Coppersmith (1994) ilişkileri, fay segmentasyonu, Mmax belirleme yöntemleri
Süre: 30 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: Fay modelleme aşaması (Şubat-Mart)

💻 Yazılım Kullanım Tutorials

Python for Seismology

🎥 Playlist: Python for Data Science
Kanal: codebasics
İçerik: NumPy, Pandas, Matplotlib temelleri
Süre: 20-30 dakikalık videolar (toplam ~10 saat)
Seviye: Başlangıç
Ne Zaman İzlenmeli: Python bilgisi yoksa proje başlamadan önce (Aralık-Ocak)

Jupyter Notebook Basics

🎥 Video: Jupyter Notebook Tutorial
Kanal: Corey Schafer
İçerik: Jupyter kurulumu, cell yapısı, markdown, kod execution
Süre: 25 dakika
Ne Zaman İzlenmeli: Proje başlangıcında

📚 Konferans Sunumları ve Webinarlar

1. GEM Webinar Series

🎥 Kanal: GEM Foundation
İçerik: PSHA uygulamaları, OpenQuake case studies, seismic risk
Önerilen Video: "PSHA for Low Seismicity Regions"
Süre: 45-60 dakikalık webinarlar
Seviye: İleri (araştırmacılar için)

2. PEER Annual Meeting Talks

🎥 Kanal: PEER Center
İçerik: GMPE güncellemeleri, NGA-West3 gelişmeleri, yeni metodolojiler
Seviye: İleri (akademik araştırma)

🎯 Önerilen İzleme Takvimi

Ay	Video İçeriği	Tahmini Süre
Ocak	• Hong Kong Deprem Riski (Prof. Öncel) • PSHA Fundamentals (Stanford) • ObsPy Catalog Tutorial	~2 saat
Şubat	• Gutenberg-Richter Law • Fault Geometry & Mmax • ObsPy Declustering	~1.5 saat
Mart	• GMPE Concepts (PEER) • OpenQuake Training (seç: 3-4 video)	~2 saat
Nisan	• OpenQuake Classical PSHA • Disaggregation Analysis	~1 saat
Mayıs	• QGIS for Hazard Mapping	~1.5 saat

🎯 Video İzleme Stratejisi:
1. Her video için not tutun (Cornell not-taking yöntemi ile)
2. Videoları 1.25x veya 1.5x hızda izleyerek zaman kazanın
3. Kod içeren videoları duraklat-uygula-devam et şeklinde takip edin
4. Anlamadığınız kısımları tekrar izleyin, utanmadan
5. Video altına sorularınızı yorum olarak yazın (genellikle cevaplanır)
6. Danışman toplantılarında izlediğiniz videoları paylaşın

💡 Öğrenme İpucu: Videolardan en iyi şekilde yararlanmak için "aktif izleme" yapın. Bu demektir ki:
• Sadece izlemeyin, aynı zamanda kod yazın
• Videoyu bitirdikten sonra kendi kelimelerinizle özetleyin
• Öğrendiklerinizi hemen projenizde uygulayın
• Bir konuyu birden fazla kaynaktan (video + makale + tutorial) öğrenin

Araştırmalar gösteriyor ki "pasif izleme" ile "aktif uygulama" arasında öğrenme farkı %300'e kadar çıkabiliyor. Videoları sadece "izlemek" değil, "yapmak" için kullanın!

📌 YouTube Öğrenme İpuçları:
• Playlist oluşturun: "PSHA Projesi Videoları" adında bir liste yapın ve tüm videoları ekleyin
• Download opsiyonu: Uzun videolar için (QGIS tutorial) offline izleme için indirin
• Subtitle/CC: İngilizce videoları altyazı ile izleyin, teknik terimleri daha iyi kavrarsınız
• Speed control: 1.5x hız basit açıklamalarda, 1.0x hız kod yazımında kullanın
• Timestamp: Video açıklamalarındaki zaman damgalarını kullanın, direkt ilgili bölüme atlayın

📖 Referanslar ve Kaynaklar BibTeX formatında temel literatür ve veri kaynakları

Temel Literatür

Proje kapsamında kullanılacak temel akademik kaynaklar BibTeX formatında listelenmiştir:

@article{cornell1968,
  title={Engineering seismic risk analysis},
  author={Cornell, C Allin},
  journal={Bulletin of the Seismological Society of America},
  volume={58},
  number={5},
  pages={1583--1606},
  year={1968},
  publisher={Seismological Society of America}
}

@article{ding2024,
  title={Probabilistic seismic hazard analysis for Hong Kong and surrounding Guangdong region using the Cornell method with updated earthquake catalog and ground motion prediction equations},
  author={Ding, Y. and Zhao, J.X. and Wen, J. and Han, C.},
  journal={Frontiers in Earth Science},
  volume={12},
  pages={1457024},
  year={2024},
  doi={10.3389/feart.2024.1457024}
}

@book{mcguire2004,
  title={Seismic hazard and risk analysis},
  author={McGuire, Robin K},
  year={2004},
  publisher={Earthquake Engineering Research Institute}
}

@article{baker2008,
  title={An introduction to probabilistic seismic hazard analysis},
  author={Baker, Jack W},
  journal={White paper version},
  volume={1},
  number={1},
  pages={72},
  year={2008}
}

@article{boore2008,
  title={Ground-motion prediction equations for the average horizontal component of PGA, PGV, and 5\%-damped PSA at spectral periods between 0.01 s and 10.0 s},
  author={Boore, David M and Atkinson, Gail M},
  journal={Earthquake Spectra},
  volume={24},
  number={1},
  pages={99--138},
  year={2008}
}

@article{campbell2014,
  title={NGA-West2 ground motion model for the average horizontal components of PGA, PGV, and 5\% damped linear acceleration response spectra},
  author={Campbell, Kenneth W and Bozorgnia, Yousef},
  journal={Earthquake Spectra},
  volume={30},
  number={3},
  pages={1087--1115},
  year={2014}
}

@article{zhao2006,
  title={Attenuation relations of strong ground motion in Japan using site classification based on predominant period},
  author={Zhao, John X and Zhang, Jian and Asano, Akihiro and Ohno, Yuki and Oouchi, Taishi and Takahashi, Tsuyoshi and Ogawa, Hideaki and Irikura, Kojiro and Thio, Hong Kie and Somerville, Paul G and others},
  journal={Bulletin of the Seismological Society of America},
  volume={96},
  number={3},
  pages={898--913},
  year={2006}
}

@article{yu2013,
  title={Probabilistic seismic hazard analysis for Hong Kong},
  author={Yu, Y. and Zhao, J.X.},
  journal={Journal of Asian Earth Sciences},
  volume={72},
  pages={11--17},
  year={2013}
}

@article{wells1994,
  title={New empirical relationships among magnitude, rupture length, rupture width, rupture area, and surface displacement},
  author={Wells, Donald L and Coppersmith, Kevin J},
  journal={Bulletin of the Seismological Society of America},
  volume={84},
  number={4},
  pages={974--1002},
  year={1994}
}

@article{gardner1974,
  title={Is the sequence of earthquakes in southern California, with aftershocks removed, Poissonian?},
  author={Gardner, JK and Knopoff, L},
  journal={Bulletin of the Seismological Society of America},
  volume={64},
  number={5},
  pages={1363--1367},
  year={1974}
}

@article{stepp1972,
  title={Analysis of completeness of the earthquake sample in the Puget Sound area and its effect on statistical estimates of earthquake hazard},
  author={Stepp, J Christian},
  journal={Proceedings of International Conference on Microzonation},
  volume={2},
  pages={897--910},
  year={1972}
}

@article{wiemer2001,
  title={A software package to analyze seismicity: ZMAP},
  author={Wiemer, Stefan},
  journal={Seismological Research Letters},
  volume={72},
  number={3},
  pages={373--382},
  year={2001}
}

@article{zhou2012,
  title={Active tectonics of the southeastern margin of the Tibetan Plateau},
  author={Zhou, Y. and Shi, B. and Zhang, L.},
  journal={Journal of Geophysical Research: Solid Earth},
  volume={117},
  number={B11},
  year={2012}
}

@article{huang2019,
  title={Tectonic geomorphology of the Wenchuan-Sihui fault zone in South China},
  author={Huang, W. and Li, X. and Wang, M.},
  journal={Geomorphology},
  volume={329},
  pages={88--102},
  year={2019}
}
  

Ek Okuma Önerileri

PSHA metodolojisi ve uygulamaları hakkında daha derinlemesine bilgi için:

Kitaplar

Reiter (1990): "Earthquake Hazard Analysis: Issues and Insights" - PSHA'nın temel felsefesi
Kramer (1996): "Geotechnical Earthquake Engineering" - Uygulamalı deprem mühendisliği
Aki & Richards (2002): "Quantitative Seismology" - Sismolojik teori

Teknik Raporlar

SSHAC (2012): "Practical Implementation Guidelines for SSHAC Level 3 and 4 Hazard Studies" - Belirsizlik yönetimi
USGS (2018): "2018 National Seismic Hazard Model" - Geniş ölçekli PSHA uygulaması
PEER (2013): "NGA-West2 Ground Motion Prediction Equations" - GMPE geliştirme metodolojisi

Online Kaynaklar

OpenQuake: https://www.globalquakemodel.org/openquake - Açık kaynak PSHA yazılımı
USGS ShakeMap: https://earthquake.usgs.gov/data/shakemap/ - Gerçek zamanlı yer hareketi haritaları
ISC Catalog: http://www.isc.ac.uk/ - Uluslararası deprem kataloğu

Proje-Spesifik Veri Kaynakları

Kaynak	İçerik	Erişim
Hong Kong Observatory	Bölgesel deprem kataloğu (1979-günümüz)	HKO Website
China Earthquake Administration	Tarihsel ve enstrümantal katalog	Resmi talep gerekebilir
ISC-GEM Catalog	Global tarihsel depremler (Mw≥5.5)	ISC-GEM
USGS Faults Database	Global fay geometrisi verisi	USGS Faults

Yazılım ve Araçlar

Python Kütüphaneleri:
- numpy, scipy: Numerik hesaplamalar
- pandas: Veri işleme
- matplotlib, seaborn: Görselleştirme
- geopandas: Coğrafi veri işleme
- obspy: Sismolojik veri analizi (deprem kataloğu işleme)

GIS Araçları:
- QGIS 3.x: Açık kaynak GIS platformu
- GMT (Generic Mapping Tools): Yayın kalitesi haritalar
- ArcGIS (opsiyonel): Ticari GIS yazılımı

PSHA Yazılımları:
- OpenQuake Engine: Global Earthquake Model, açık kaynak
- CRISIS2015: Mexico UNAM, akademik kullanım ücretsiz
- EZ-FRISK: USGS tarafından geliştirilen basit PSHA aracı
  

Atıf ve Etik Standartlar

Proje raporunda akademik dürüstlük ve atıf kurallarına uyulmalıdır:

✅ Atıf Kuralları:
• Her fikir, yöntem veya veri için kaynak belirtilmeli
• Doğrudan alıntılar tırnak içinde ve sayfa numarasıyla verilmeli
• Şekil/tablo başka kaynaktan alınıyorsa "kaynak: ..." yazılmalı
• Kendi ürettiğiniz şekiller için "bu çalışmada üretilmiştir" notu düşülmeli
• Referans listesi alfabetik sırada ve tutarlı formatta olmalı

🎯 Referans Yönetimi Görevleri:
1. Mendeley veya Zotero gibi bir referans yönetim yazılımı indirin ve kullanmayı öğrenin
2. Bu bölümdeki tüm BibTeX kayıtlarını referans yöneticinize aktarın
3. Cornell (1968) ve Ding et al. (2024) makalelerini PDF olarak bulun ve referans yöneticinize ekleyin
4. Projeniz için "Literatür Okuma Listesi" oluşturun (öncelik sırasına göre 15-20 kaynak)